Kaplica św. Gertrudy (Chojna): Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
(Utworzono nową stronę "{{Zabytek|nr 1031 z dnia 7 listopada 1953}} {{Obiekt infobox |obiekt = Kaplica św. Gertrudy w Chojnie |obiekt_grafika = Kaplica Gertrudy widok...")
 
Linia 1: Linia 1:
 +
{{koordynaty|52.962399|14.422872}}
 
{{Zabytek|nr 1031 z dnia [[7 listopada]] [[1953]]}}
 
{{Zabytek|nr 1031 z dnia [[7 listopada]] [[1953]]}}
 
{{Obiekt infobox
 
{{Obiekt infobox

Wersja z 18:08, 7 sty 2015

Geolokalizacja: 52.962399,14.422872

200px-Obiekt zabytkowy znak.svg.png nr rej. nr 1031 z dnia 7 listopada 1953[1]
Kaplica św. Gertrudy w Chojnie
Kaplica św. Gertrudy w Chojnie
Widok ogólny od wschodu
Lokalizacja u zbiegu ulic Młyńskiej, Szczecińskiej i Odrzańskiej, Chojna
Data budowy XV w.
[ Zobacz Kaplica św. Gertrudy w Chojnie na mapie.]

Kaplica św. Gertrudy w Chojnie — gotycka kaplica z XV w. zachowana w formie trwałej ruiny. Usytuowana jest u zbiegu ulic Młyńskiej, Szczecińskiej i Odrzańskiej.

W XV w. w wielu miastach brandenburskich fundowano zespoły szpitalno-kościelne pod wezwaniem św. Gertrudy — swego rodzaju noclegownie, przeznaczone dla pielgrzymów i podróżnych. Sytuowane one były zwykle poza obrębem miejskich obwarowań.

Chojeńska kaplica jest pozostałością tego typu instytucji. Ufundowana została w 1409 roku. Nieopodal niej znajdował się także dwór i dom („Hof und Haus”) zakonu joannitów, którego relikty — wedle przekazu Augustina Kehrberga — istniały jeszcze w XVIII wieku.

Po reformacji — ok. poł. XVI w. — w kaplicy urządzono stodołę i stajnię. W czasie modernizacji szpitalnictwa chojeńskiego w latach 15611562 szpital św. Gertrudy połączono ze szpitalem św. Ducha i przeniesiono do dawnego klasztoru Augustianów. W 1683 roku kaplicę odrestaurowano i poświęcono pod nowym wezwaniem św. Jana.

W 1865 roku przebudowano szczyt zachodni, wzbogacając go o neogotycką sygnaturkę i sterczyny. Do początków XX w. przy kaplicy funkcjonował cmentarz. Świątynia przetrwała drugą wojnę światową, ale została częściowo zniszczona na początku lat 50., w czasie organizacji cmentarza wojennego żołnierzy radzieckich.

Widok na szczyt zachodni z sygnaturką

Kaplica jest orientowaną, trzyprzęsłową budowlą salową. Została wzniesiona z cegły na planie prostokąta z trójbocznym zamknięciem chóru. Jej wnętrze przykryte było sklepieniem krzyżowo-żebrowym. Z pierwotnej budowli pozostały jedynie mury obwodowe i zachodni szczyt ze sygnaturką. We wnętrzu zachowały się także nieliczne relikty gotyckich polichromii przedstawiających motywy roślinne oraz fragmenty posadzki z wielobocznych płytek ceramicznych.

Relikty polichromii gotyckich

Przypisy

  1. Wojewódzki rejestr zabytków, w: Biuletyn Informacji Publicznej Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Szczecinie [online] [Przeglądany 10.08.2013] Dostępny w: http://wkz.bip.alfatv.pl/strony/menu/9.dhtml

Bibliografia

  • Kehrberg, Augustin. Erleuterter historisch–chronologischer Abriß der Stadt Königsberg in der Neu-Marck (…), Berlin 1725, Abth. I, s. 150-152.
  • Kehrberg, Augustin. Fortsetzung und weitere Ausführung des Erleuterten Historisch-Chronologischen Abrisses der Stadt Königsberg in der Neu-Marck (…), [bmw]1731, s. 22.
  • Die Kunstdenkmäler der Provinz Brandenburg, Bd. VII, H. 2: Die Stadt Königsberg, bearb. von W. Hoppe, G. Voss, Berlin 1928, s. 75.
  • Migdalski, Paweł. Powstanie i dzieje cmentarza żołnierzy Armii Radzieckiej w latach 1956–2000. W: Chojna i okolice na przestrzeni wieków. Red. R. Skrycki. Chojna–Zielona Góra 2007, s. 178–180.
  • Mittelalterlicher Backstein-Bauwerke des Preussischen Staates, Hrsgb. F. Adler, Band II: Die Mark Brandenburg, Berlin 1898, s. 103.
  • Nagel, Carl. St. Gertrud und ihre Hospitäler in der Mark Brandenburg (mit 2 Abbildungen). „Jahrbuch für brandenburgische Landesgeschichte”, Bd. 14, s. 7-19.
  • Rymar, Edward. Z dawnych dziejów przyodrzańskiej Nowej Marchii. Chojna 2012, s. 250.
  • Speer, Kurt. Die (Johannis-) Gertruden-Kapelle in Königsberg/Nm. „Königsberger Kreiskalender” 1998, s. 61–65.



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Michał Gierke