Zbigniew Wilkoński

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Wersja z dnia 14:54, 28 paź 2018 autorstwa Andriusza (dyskusja | edycje)
(różn.) ← poprzednia wersja | przejdź do aktualnej wersji (różn.) | następna wersja → (różn.)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zbigniew Wilkoński
reżyser, dyrektor teatru
brak zdjecia
Data urodzenia 11 września 1947
Miejsce urodzenia Września


Zbigniew Wilkoński (ur. 1947) – reżyser, dyrektor nacz. i artyst. Teatru Polskiego w Szczecinie w latach 1989-1994

Życiorys

Zbigniew Wilkoński urodził się 11 września 1947 roku we Wrześni. Ojciec, Edward, był profesorem Wyższej Szkoły Rolniczej. Matka, Krystyna, była księgową. Uczęszczał do III Liceum Ogólnokształcącego w Poznaniu. W tym samym mieście w 1970 roku ukończył studia na Wydziale Filologii Polskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza.

W latach 1965-1970 był aktorem Teatru Ósmego dnia. Grał Jakuba Roux w spektaklu Marat-Sade Petera Weissa (1966), uczestniczył w zbiorowej kreacji w Dumie o Hetmanie (1967) wg Stefana Żeromskiego. Grał Błazna w Escurialu Michaela Ghelderode (1968).

Od 1970 do 1973 roku prowadził Spółdzielnię Różnych Usług Teatralnych przy Domu Kultury w Koninie, gdzie z zespołem amatorskim wystawiał m.in. Lalka Zbigniewa Herberta, Naukę chodzenia Andrzeja Bursy, Podtrzymując radosne pozory trwania pochodu (scenariusz złożony z wierszy Jarosława Markiwicza, Stanisława Barańczaka,Juliana Kornhausera i Adama Zagajewskiego).

W latach 1973-1976 był recenzentem teatralnym „Dziennika Zachodniego” w Katowicach, autorem tekstów dla kabaretu „Pies na Portierni” w katowickiej rozgłośni Polskiego Radia oraz nauczycielem w Bytomiu.

W 1976 roku rozpoczął studia reżyserskie w Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej (obecnie Akademia Teatralna) w Krakowie, jednocześnie pracował jako asystent reżysera w Teatrze Bagatela im. Tadeusza Boya-Żeleńskiego (sez. 1976/77) i w Teatrze im. Juliusza Słowackiego (1977-1979). Na tej drugiej scenie zadebiutował 27 marca 1979 roku jako reżyser spektaklu Król IV Stanisława Grochowiaka.

W maju 1980 roku w Teatrze Dramatycznym w Gdyni wyreżyserował Okrutne zabawy Aleksieja Arbuzowa. W styczniu 1981 roku w Teatrze Dramatycznym w Legnicy wystawił Czarodziejskie krzesiwo Krystyny Wodnickiej wg baśni Hansa Christiana Andersena. Spektakl ten przyniósł mu nagrodę na Ogólnopolskim Festiwalu Sztuk dla Dzieci i Młodzieży w Wałbrzychu w 1981 roku.

W kwietniu 1981 roku współpracował z Ignacym Gogolewskim przy realizacji sztuki Iwanow Antoniego Czechowa w Teatrze im. Juliusza Osterwy w Lublinie. W sierpniu reżyserował widowisko z okazji pierwszej rocznicy Solidarności w Szczecinie.

W 1982 roku w Teatrze Polskim w Szczecinie wystawił dwie sztuki współczesnych polskich dramatopisarzy – Emigrantów Sławomira Mrożka i Czapę, czyli Śmierć na raty Janusza Krasińskiego.

Na krótko powrócił do Krakowa, gdzie w listopadzie 1982 roku w Teatrze Ludowym w Nowej Hucie wyreżyserował Wdowy Ákosa Kertésza, a w marcu 1984 Kordiana Juliusza Słowackiego.

W styczniu 1983 roku w Lubuskim Teatrze im. Leona Kruczkowskiego w Zielonej Górze wyreżyserował Hymn György'a Schwajdy, a w październiku Cud tegoż autora w Teatrze Współczesnym w Szczecinie.

Za napisane w 1984 roku słuchowisko Mizantrop 84 otrzymał nagrodę katowickiej rozgłośni Polskiego Radia.

W latach 1985-1989 objął stanowisko dyrektora artystycznego Teatru Lalki i Aktora „Miniatura” w Gdańsku. W oparciu o własne scenariusze wyreżyserował Szarate - spektakl inspirowany dziecięcymi sztukami Witkacego (1985), i Wycieczkę do Świdra według wierszy Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego (1988). Napisał i wyreżyserował musical Królowa śniegu na motywach baśni Hansa Christiana Andersena (1986). Spektakl ten w wersji niemieckiej prezentował na występach gościnnych teatru w Bremie. Wyreżyserował Terminatora Petera Handkego.

W 1989 roku objął po Andrzeju Mayu stanowisko dyrektora naczelnego i artystycznego Teatru Polskiego w Szczecinie. Korzystając z odwilży politycznej 1989 roku wprowadził do repertuaru teatru Doktora Żywago Borysa Pasternaka, a także Audiencję, Wernisaż i Protest Václava Havla. Wystawił także sztuki Stanisława Ignacego Witkiewicza, Aleksandra Fredry, Edwarda Albee i Christopera Marlowe’a. W 1994 roku założył i przez dwa lata prowadził w Szczecinie, a następnie w latach 1996-1998 w Białymstoku, prywatny impresaryjny teatr Scena Gwiazd, który nie posiadał własnej siedziby. Poza przygotowaniem własnego przedstawienia – Czapa Janusza Krasińskiego w reż. Piotra Szulkina (kwiecień 1996) – na repertuar teatru składały się przede wszystkim spektakle najlepszych scen warszawskich.

W październiku 2000 roku w Teatrze Dramatycznym w Elblągu wystawił Boga Woody Allena.

W roku 2006 wydał tomik mikro opowiadań Świat według Kratka (wydawnictwo internetowe Escape Magazine).

Teatr (Szczecin)

Tytuł Autor Forma twórczości Teatr Data premiery
Emigranci Sławomir Mrożek reżyseria Teatr Polski 27 marca 1982
Czapa, czyli śmierć na raty Janusz Krasiński reżyseria Teatr Polski 1 października 1982
Wdowy, czyli jak go kochały? Akos Kertesz reżyseria Teatr Polski (Scena Mała) 8 marca 1983
Cud Gyorgy Schwajda reżyseria Teatr Współczesny 7 października 1983
Kontrakt Sławomir Mrożek reżyseria Teatr Polski 28 stycznia 1989
Doktor Żiwago Borys Pasternak reżyseria Teatr Polski 21 października 1989
Audiencja; Wernisaż; Protest (jednoaktówki) Václav Havel reżyseria Teatr Polski (Scena Mała) 25 listopada 1989
Bóg Woody Allen reżyseria Teatr Polski 18 lutego 1990
Panna Tutli-Putli Stanisław Ignacy Witkiewicz reżyseria Teatr Polski 14 października 1990
Szarate Stanisław Ignacy Witkiewicz adaptacja, reżyseria Teatr Polski 2 marca 1991
Śluby panieńskie, czyli magnetyzm serca Aleksander Fredro reżyseria Teatr Polski 21 września 1991
Kto się boi Wirginii Woolf? Edward Albee reżyseria Teatr Polski 1 marca 1992
Terminator Peter Handke reżyseria Teatr Polski 24 października 1992
Edward II Christopher Marlowe reżyseria, obsada aktorska Teatr Polski 14 lutego 1993
Antygona Sofokles reżyseria Teatr Polski 11 września 1993
Białe noce Fiodor Dostojewski reżyseria Teatr Polski 20 listopada 1993



Afisze i programy teatralne do przedstawień w reżyserii Zbigniewa Wilkońskiego



Nagrody

  • 1981 – nagroda za reżyserię sztuki Czarodziejskie krzesiwo Krystyny Wodnickiej wg Hansa Christiana Andersen (Teatr Dramatyczny w Legnicy) na Ogólnopolskim Festiwalu Sztuk dla Dzieci i Młodzieży w Wałbrzychu
  • 1984 – nagroda katowickiej rozgłośni Polskiego Radia za słuchowisko Mizantrop 84
  • 1985 – III nagroda za reżyserię sztuki Szarate wg Witkacego (Teatr Lalki i Aktora „Miniatura” w Gdańsku) na Ogólnopolskim Festiwalu Teatrów Lalek w Opolu
  • 1996 – Nagroda Wojewody Gdańskiego
  • 1996 – Nagroda Polskiego Ośrodka Międzynarodowego Stowarzyszenia Teatrów dla Dzieci i Młodzieży ASSITEJ



Bibliografia

Inne źródła





IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz