Alfons Borkowski

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Alfons Borkowski
pedagog, muzyk
Data urodzenia 12 marca 1908
Miejsce urodzenia Tuchola
Data śmierci 24 listopada 1963
Miejsce śmierci Szczecin
Miejsce spoczynku Cmentarz Komunalny w Kamieniu Pomorskim (kw. B-7-5)


Alfons Borkowski (1908-1963) – pedagog, muzyk, kompozytor, organizator życia muzycznego Szczecina i Kamienia Pomorskiego

STRONA W BUDOWIE

Życiorys

Alfons Borkowski urodził się 12 marca 1908 roku w Tucholi. Był synem Teodora i Marii z domu Wruck. Uczęszczał do Szkoły Powszechnej w Tucholi. Kolejno był uczniem Gimnazjum w Chojnicach i w Toruniu. Tam w 1926 roku uzyskał świadectwo dojrzałości. Podjął studia na Uniwersytecie Poznańskim. Początkowo studiował na Wydziale Filozofii, a później, przez trzy lata, na Wydziale Medycznym.

Już od najmłodszych lat wykazywał zainteresowania i zdolności muzyczne. Po powrocie w 1930 roku do Tucholi, zaczął zarabiać, udzielając lekcji muzyki. W latach 1933-1936 studiował w Miejskim Konserwatorium Muzycznym w Bydgoszczy w klasie fortepianu i śpiewu. Naukę kontynuował na wydziale nauczycielskim dla nauczycieli śpiewu i muzyki w szkołach średnich i w seminariach nauczycielskich. Po ukończeniu wydziału w 1939 roku został skierowany jako nauczyciel do pracy w Brześciu nad Bugiem, jednak wybuch wojny przeszkodził mu w objęciu posady.

Aresztowany, w październiku 1939 roku został wysłany do obozu koncentracyjnego w Oranienburgu. Później został przeniesiony do Gusen-Mauthausen. Zwolniony z obozu w 1945 roku, został skierowany przez gestapo do pracy w firmie zbożowej.

Po zakończeniu wojny powrócił do rodzinnej Tucholi. Wspólnie z miejscowymi muzykami zajął się organizowaniem życia muzycznego w mieście i w powiecie. Został pierwszym dyrygentem reaktywowanej Orkiestry Symfonicznej „Borowiak”.

Po uzyskaniu funkcji wizytatora muzyki przy Kuratorium Oświaty w Szczecinie, w 1946 roku wyjechał do Kamienia Pomorskiego. We wrześniu tego samego roku podjął pracę nauczyciela muzyki w Publicznej Szkole Powszechnej przy ul. Bohaterów (obecnie Długosza). Biegła znajomość angielskiego pozwoliła mu na prowadzenie w szkole także zajęć z tego języka. Po reorganizacjach szkoły, uczył kolejno w Gimnazjum, a od 1951 roku w Państwowym Liceum Pedagogicznym w Kamieniu Pomorskim (obie szkoły w budynku przy pl. Katedralnym 5). Ponadto udzielał prywatnych lekcji gry na instrumentach muzycznych. Prowadził również zespół „Fala”, działający przy Prezydium Powiatowej Rady Narodowej. Zespół ten zdobył wiele wyróżnień na wojewódzkich przeglądach zespołów muzycznych.

Brał też udział w powojennym uruchomieniu kamieńskich organów. Doceniając klasę i znaczenie tego instrumentu, kilka lat później razem z ks. infułatem Romanem Kostynowiczem doprowadził do zorganizowania Festiwalu Muzyki Organowej w Kamieniu Pomorskim. Jednak pierwszy festiwal odbył się dopiero w 1964 roku, już po jego śmierci.

W 1960 roku przeniósł się do Szczecina. Przez wiele lat uczył muzyki w szczecińskich szkołach średnich i w Studium Nauczycielskim (późniejsza Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Szczecinie). Prowadził także chór. Współpracował z Chórem Chórem Politechniki Szczecińskiej. Zajmował się także komponowaniem utworów na fortepian oraz utworów dla chórów wielogłosowych i na orkiestrę. Jego utwory orkiestrowe były wykonywane m.in. przez orkiestry Polskiego Radia pod dyr. Stefana Rachonia i Opolskiego Radia w Bydgoszczy pod dyr. Arnolda Rezlera.

W lutym 1962 roku został jednym z założycieli i pierwszych prezesów szczecińskiej Delegatury Poznańskiego Towarzystwa Muzycznego im. Henryka Wieniawskiego (od 1965 samodzielne Szczecińskie Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego).

Pasjonował się sportem, zwłaszcza lekkoatletyką. Był sędzią międzynarodowym w tej dyscyplinie, m.in. w 1958 roku sędziował mecz lekkoatletyczny między Polską a Stanami Zjednoczonymi rozegrany na Stadionie Dziesięciolecia w Warszawie.

Udzielał się społecznie. Jako radny Wojewódzkiej Rady Narodowej uzyskał dodatkowe środki finansowe dla Kamienia Pomorskiego, dzięki którym położono asfalt na ulicach Jana Matejki i 22 lipca.

Z żoną Anną (1910-1999) miał córkę Romanę, absolwentkę WSP w Szczecinie i wieloletnią nauczycielkę w Szkole Podstawowej nr 2 w Kamieniu Pomorskim.

Zmarł 24 listopada 1963 roku w Szczecinie. Początkowo został pochowany na Cmentarzu Centralnym, jednak po paru latach na życzenie rodziny jego prochy zostały przeniesione do Kamienia Pomorskiego. Obecnie jest pochowany wraz z żoną na Cmentarzu Komunalnym w Kamieniu Pomorskim (kw. B-7-5).

Nagrody i wyróżnienia

  • nagroda I stopnia za propagowanie kultury muzycznej (trzykrotnie)



Odznaczenia



Bibliografia

  • Maria Ollick, Muzyczny obraz Tucholi (1945-2005) w: Wydarzenia muzyczne na Pomorzu i Kujawach (pod red. A. Kłaput-Wiśniewskiej, B. Mielcarek-Krzyżanowskiej), Bydgoszcz 2006, s. 141-156
  • Maria Ollick, Wybitni, niepospolici, zasłużeni, znani i nieznani czasem zapomniani przedstawiciele regionu tucholskiego, Tuchola 2004, s. 18-20
  • Wspomnienia Jerzego Bogdanowicza na stronie Muzeum Historii Ziemi Kamieńskiej



IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz