Carl Christian Schmidt

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Carl Christian Schmidt
malarz, grafik
brak zdjecia
autoportret, 1935 r.
Data urodzenia 18 grudnia 1868
Miejsce urodzenia Rostok
Data śmierci marzec 1945
Miejsce śmierci Goleniów?


Carl Christian Schmidt (1868-1945) – malarz i grafik.

Zyciorys

Szczecin, gmach administracji miejskiej (ob. PUM przy ul. Rybackiej), 1912 r., cynkografia
Szczecin, kościół św. Jakuba od strony wschodniej, 1912 r., cynkografia
Panorama Szczecina od południa, akwarela
Szczecin, ob. Park Żeromskiego, teren poniżej Park Hotelu), 1912 r., cynkografia

Carl Christian Schmidt, malarz i grafik, urodził się w Rostoku 18 grudnia 1868 roku. Zmarł w marcu 1945 roku przypuszczalnie w Goleniowie.

Zamiłowanie do sztuki ujawnił już w wieku chłopięcym. Pierwsze nauki pobierał u malarza dworskiego (Hofmaler) F. Dieckelmanna, a następnie uczył się rysunku u malarza Maatza. Jako dziewiętnastolatek udał się do Drezna, gdzie podjął pracę jako dekorator i kontynuował naukę w prywatnym atelier w latach 18881889. Odbył podróże studyjne realizując jednocześnie zlecenia w Niemczech, Austrii i Szwajcarii. Krótko studiował w Monachium, po czym w 1893 roku osiadł w Zgorzelcu, gdzie założył atelier rzemiosła artystycznego i malarstwa. W latach 1902-1905 uzupełniał wykształcenie na akademii sztuki w Dreźnie, m.in. u rodaka z Meklemburgii Richarda Guhra.

W 1906 roku przeniósł się do Szczecina, gdzie założył Kunst und Kunstgewerbeschule (Szkołę Sztuki i Rzemiosła Artystycznego) – prywatną szkołę kształcącą malarzy, rzeźbiarzy i grafików. Szkoła mieściła się przy Barnimstraße (Al. Piastów) w siedzibie Staatliche Baugewerkschule (Państwowej Szkoły Budownictwa, Wydział Chemii ZUT). W 1909 roku przejęta została przez miasto i funkcjonowała jako klasa zawodowa edukująca wytwórców rzemiosła artystycznego. Schmidt kierował zakładem, który rozwijał się dynamicznie i w 1923 roku przekształcony został w Werkschule für gestaltende Arbeit (Szkołę Sztuk Plastycznych). W 1924 roku Schmidt mianowany został profesorem. Jego uczennicami były między innymi artystki Lotte Usadel i Else Mögelin, przyjaźniąca się z cenionym szczecińskim ekspresjonistą Julo Levinem. Schmidt od czasu przejścia na emeryturę w 1932 roku pracował jako wolny artysta. W 1944 roku przeniósł się do Goleniowa z powodu pogorszenia się warunków mieszkaniowych w Szczecinie.

Pracując jako pedagog jednocześnie tworzył w stylistyce secesji, a w późniejszych latach nawiązywał do tradycji impresjonistów stosując jasną paletę barwną. Wykonywał portrety, akty, sceny figuralne, pejzaże, projektował dekoracje ścienne. Szereg jego portretów ozdobił Urząd Stanu Cywilnego w Szczecinie (gmach PUM przy ul. Rybackiej 1). Dekorował łaźnię miejską przy Rossmarkt (Pl. Orła Białego). W latach 19131916 brał udział w wystawach Verein für Kunst und Kunstgewerbe, odbywających się w gmachu muzeum miejskiego przy Hakenterrasse (Wałach Chrobrego).

Jest autorem szeregu widoków Szczecina. Rysunek z 1907 roku upamiętnia nowoczesne konstrukcje pochylni stoczni Wulkan.

Motywem obrazu z 1908 roku stała się zachowana gotycka piwnica domu wikarego niegdyś przy kościele Mariackim, która posiadała bogate gwiaździste sklepienie.

W 1912 roku wykonał cykl 18 cynkografii przedstawiających miasto i okolice. Stosował w tych kompozycjach nową perspektywę, ujęcia okiem przechodnia, zwracając uwagę na motywy dotąd nie pokazywane, współistnienie dawnej i nowej architektury. Zamek pokazał w dwu wersjach: skrzydło południowe i wieżę Dzwonów w głębi Grosse Ritterstrasse (ul. Korsarzy). Ujęcie to od początku XX wieku stało się modne. Kościół św. Jakuba przedstawił od strony północno-wschodniej, z nowym secesyjnym domem handlowym przesłaniającym prezbiterium. Nie zabrakło w cyklu widoków Berliner Tor (Bramy Portowej) i pomnika króla Fryderyka Wielkiego. Perspektywę Am Königstor (Pl. Hołdu Pruskiego) zamykała sylwetka domów profesorskich i wieża kościoła św. Jakuba. Na trzech widokach upamiętnił port: ten dawny z panoramą miasta, nowy z żeliwnymi dźwigami, a uzupełniały tę tematykę przedstawienia dwu nowych mostów: Kłodnego i Hanzy, zbudowanego na miejscu mostu Długiego, z gmachem Hauptzollamt (głównego urzędu celnego) w tle. Upamiętnił ponadto pomnik Sedinę, personifikację handlowego i morskiego Szczecina. Dwa inne ważne nowe budynki urzędowe udokumentowane w cyklu, to gmach administracji miejskiej (Pomorski Uniwersytet Medyczny) przy Magazinstrasse (ul. Rybackiej 1) i siedziba Rejencji przy Hakenterrasse (Wałach Chrobrego). Kilka grafik poświęcił przyrodzie, która dla szczecinian stanowiła ważne miejsce wytchnienia i regeneracji po trudach pracy. Ukazał Grabower Anlagen (Park Żeromskiego), Quistorppark (Park Kasprowicza), Eckerbergerwald (Las Arkoński), Glambecksee (Jezioro Głębokie), Buchheide (Puszczę Bukową). Cykl dostarczył nowoczesnego i wiernego obrazu stolicy Pomorza na początku XX wieku, w latach rozkwitu miasta. Popularny temat – panoramę Hakenterrasse (Wałów Chrobrego) od strony Odry z przystanią statków wycieczkowych Schmidt podjął ponownie na rysunku piórem w 1920 roku.

Niedatowany obraz Schmidta z około 1930 roku upamiętnia targ rybny na staromiejskim nabrzeżu. Artysta wyraziście ukazał na nim rozmaite typy ludzkie. Około 1935 roku namalował okazałą akwarelę (60 x 74 cm), na której przedstawił Szczecin z lotu ptaka od południa, z okolic Pomorzan i skoncentrował się na ukazaniu panoramy portu i doliny Odry. Obraz olejny z 1941 roku oddaje żywioł bałtyckich fal podczas sztormu.

Galeria

Bibliografia

  • Białecki T. Szczecin na starych widokach XVI–XX wiek, Stettin auf alten Abbildungen 16.–20. Jahrhundert, Szczecin 1995, s. 85, il. 59, s. 108, il. 84, s. 138, il. 117, s. 218, il. 209, s. 235, il. 227, s. 281, il. 287, s. 322–324, il. 360–365, s. 353, il. 434.
  • Gwiazdowska E. Widoki Szczecina. Źródła ikonograficzne do dziejów miasta od XVI wieku do 1945 roku. Ansichten von Stettin. Ikonographische Quellen zur Stadtgeschichte vom 16. Jahrhundert bis zum Jahr 1945. Szczecin 2001, s. 390–394, il. 96.
  • Keese Fritz. Carl Christian Schmidt – ein Maler in Stettin, “Pommern. Kunst, Geschichte, Volkstum”, 1989, nr 3, s. 24–29, sześć ilustracji.
  • Stettin. Ansichten aus fünf Jahrhunderten. Szczecin. Widoki z pięciu wieków, bearbeitet von Andreas Blühm und Eckhard Jäger, Regensburg 1991, s. 208–209, poz. kat. 81a-b, il.



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: dr Ewa Gwiazdowska