Fikcja i rzeczywistość

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pluton łączności kompanii sztabowej I Brygady Pancernej im. Bohaterów Westerplatte. Druga od prawej w pierwszym rzędzie radiotelefonistka kpr. Lidia Mokrzycka
Czołgiści z pułku czołgów I Brygady Pancernej im. Bohaterów Westerplatte. Drugi od prawej w pierwszym rzędzie kpr. Stanisław Rzeszutek

Fikcja i rzeczywistość (1970) – program telewizyjny z udziałem szczecinian, byłych żołnierzy I Brygady Pancernej im. Bohaterów Westerplatte, którzy stali się pierwowzorami bohaterów powieści i serialu filmowego Czterej pancerni i pies.

Po informacjach prasowych autora scenariusza, Janusza Przymanowskiego, na temat pierwowzorów filmowych bohaterów, które istniały naprawdę i przeżyły wojnę, dziennikarze rozpoczęli ich poszukiwanie. Na wiosnę 1969 roku prasę obiegła wiadomość, że osoba, której wojenne losy przypominały przeżycia filmowej Lidki, mieszka w Szczecinie. Ta właśnie informacja sprowokowała Andrzeja Androchowicza do napisania artykułu, a potem przygotowania programu o pierwowzorach postaci serialu, którego kolejną powtórkę akurat emitowała Telewizja Polska. W programie na żywo udział wzięli Lidia Mokrzycka (pierwowzór Lidki) i jej mąż, Michał Gaj (pierwowzór Olgierda). Ponadto do programu zaproszono Karola Rzeszutka, ojca poległego na ulicach Warszawy Staszka Rzeszutka (pierwowzór Janka), siostrę Staszka, Jadwigę, i ich najmłodszego brata Leopolda. Matka Staszka, ze względów zdrowotnych nie mogła przyjechać do szczecińskiego studia.

W półgodzinnym programie wzbogaconym wybranymi fragmentami serialu, zdjęciami i listami Staszka Rzeszutka, goście opowiedzieli o własnych wojennych przeżyciach. Te, momentami bardzo dramatyczne opowieści, koncentrowały się głównie wokół osoby Staszka, który podobnie jak filmowy Janek Kos był najmłodszym żołnierzem Brygady. Przy okazji uświadomiono widzom tragiczne losy żołnierzy polskich, którzy ze Związku Radzieckiego wracali do Polski dwiema jakże różnymi drogami. W programie Michał Gaj opowiedział także o pierwowzorze filmowego Szarika, którym w rzeczywistości była wilczyca Aza, należąca do dowódcy brygady, płk. Jana Mierzycana.

Po latach autor wrócił do tematu, realizując w 1987 roku dokumentalny film Śladami załogi czołgu „Rudy”.

Informacje o programie

  • scenariusz i prowadzenie: Andrzej Androchowicz
  • dane techn.: program na żywo
  • czas: 30'
  • produkcja: TVP Szczecin 1970
  • emisja: 20 lutego 1970, godz. 21.45 (TVP - program ogólnopolski)



Ciekawostki

Po raz pierwszy w swojej historii Telewizja Polska w sposób niezamierzony pokazała autentycznych Sybiraków, którzy opowiadali o własnych dramatycznych losach i przeżyciach. Należy przypomnieć, że w okresie realizacji programu był to temat zakazany

Bibliografia

Inne źródła



IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz