Heinrich Kote

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Heinrich Kote
malarz kościelny
Data urodzenia ok. poł. XV w.
Miejsce urodzenia Celle (?)
Data śmierci marzec 1624
Miejsce śmierci Szczecin
Miejsce spoczynku Krużganek Mariacki

podpiwniczenie wschodniego skrzydła krużganka

Tytuły i nagrody nadworny malarz książąt pomorskich
Narodowość niemiecka


Heinrich Kote (Heinrich Kothe, także Heinrich Kodthe), rok urodzenia nieznany, zm. w marcu 1624 w Szczecinie. Rytownik pochodzący z Celle, miasta w północnej części Niemiec. Malarz kościelny i i nadworny książąt pomorskich.

Życiorys

Na stałe związał się ze Szczecinem od roku 1585. Według zapisu w szczecińskiej księdze mieszczańskiej (Stettiner Bürgerbuch), w 1590 roku uzyskał obywatelstwo Szczecina. [1] W latach 1586-1620 był konserwatorem kościoła Mariackiego. W 1619 roku założył cech malarzy. Ponieważ dalsze prace przy konserwacji kościoła nie dawały większych dochodów, Kote, po rozliczeniu prac wykonanych pomiędzy 1600 a 1620 rokiem, wycofał się z pracy zawodowej. [2] Zmarł na zarazę (dżuma) w marcu 1624 roku, podobnie jak jego żona (zm. w 1625), i został pochowany w podpiwniczeniu wschodniego skrzydła krużganka kościoła Mariackiego. Miał troje dzieci, dwoje z nich zmarło w 1602 i 1607. Trzeci, syn Felix Kote, był także zatrudniony jako malarz przy kościele Mariackim. [3]

Twórczość

Autor wielu malowideł, m. in. widoku Szczecina z lotu ptaka od zachodu, wydanego i opublikowanego po jego śmierci w formie miedziorytu sztychowanego przez Petrusa Rollosa w 1625 r., oraz (prawdopodobnie), „Panoramy Szczecina z Domu Żeglarza” z ok. 1617 roku. [4] Jego dziełem jest ołtarz skrzydłowy w kościele w Altwarp (Stare Warpno) w pow. Űckermünde z malowanymi scenami zwiastowania i zmartwychwstania, ozdobiony renesansowym ornamentem. [5]
Efektem jego pracy w kościele Mariackim pomiędzy 1585 a 1599 rokiem było:

  • wykonanie polichromii na figurze Marii stojącej we wnęce nad drzwiami wejściowymi do kościoła,
  • wymalowanie przedsionków obu wież,
  • namalowanie na obudowie chrzcielnej 8 personifikacji Cnót, a także
  • pomalowanie żelaznej kraty otaczającej chrzcielnicę oraz wykonanie polichromii wieńców różanych na kracie,
  • wykonanie dekoracji malarskiej na filarach nawy środkowej w formie 18 obrazów z postaciami apostołów,
  • pomalowanie łuku tęczowego oddzielającego nawę kościoła od prezbiterium oraz sklepienia ponad ołtarzem, a także
  • namalowanie postaci dwóch aniołów położonych obok otworu tęczowego,
  • pomalowanie podstawy nastawy ołtarzowej ołtarza przekazanego przez księcia Jana Fryderyka z zamku Oderburg,
  • pozłocenie 10 róż wiszących pod sklepieniem środkowej nawy i z południowej strony oraz kolejnych róż w prezbiterium,
  • pomalowanie drzwi i empor,
  • wymalowanie wnętrza krużganka,
  • wymalowanie jednej z kaplic. [6]

Ołtarz skrzydłowy w Starym Warpnie (Altwarp)

Ołtarz pochodzący z roku 1617 o wymiarach 0,8 x 1,5 m, ozdobiony renesansowym ornamentem z winorośli, sygnowany przez Heinricha Kote ze Szczecina. W szafie centralnej na tle namalowanego krajobrazu przedstawiona jest wyrzeźbiona w drewnie scena Ukrzyżowania z Marią i św. Janem. Na lewym skrzydle namalowano scenę Zwiastowania NMP, a na prawym scenę Zmartwychwstania Jezusa. Na rewersie skrzydeł przedstawiono obrazy postaci biblijnych, Mojżesza i Aarona.

Przypisy

  1. Monatsblätter. Herausgegeben von der Gesellschaft für Pommersche Geschichte und Altertumskunde. Jhrg. 25, H. 3. Stettin 1911, s. 42; tamże na s. 43 pod datą 19 lutego 1619 r. wymieniony jest Feliks Kothe, syn mieszczanina Heinricha, cyt.: „1619 /.../ Febr. 19. Felix Kothe, filius civis, ein Maler”.
  2. Tym razem rachunek wystawiony dopiero w 1620 roku wynosił aż... 148 guldenów; zob. C. Fredrich, Die ehemalige Marienkirche in Stettin..., op. cit., s. 175, przyp. 1.
  3. Tamże, s. 158, przyp. 1; także C. Fredrich, Die ehemalige Marienkirche in Stettin und ihr Besitz, T. 2. W: BSt NF Bd. XXI. Stettin 1920, s. 24.
  4. E. Gwiazdowska, Widoki Szczecina. Źródła ikonograficzne do dziejów miasta od XVI wieku do 1945 roku. Ansichten von Stettin. Ikonographische Quellen zur Stadtgeschichte vom 16. Jahrhundert bis zum Jahr 1945. Szczecin 2001, s. 57-58, 88, przyp. 156.
  5. M., Wisłocki, Sztuka protestancka na Pomorzu 1535-1684. Szczecin 2005, s. 65, tamże przyp. 18.
  6. Według rachunku z 12 grudnia 1587 r. za wykonane tych prac pomiędzy 1585 a 1587 Kote otrzymał 192 guldeny, co ledwie pokryło koszty zużytej farby i robocizny; zob. C. Fredrich, Die ehemalige Marienkirche in Stettin und ihr Besitz, T. 1. W: BSt NF Bd. XXI. Stettin 1918, s. 174-175.

Bibliografia

  • Monatsblätter. Herausgegeben von der Gesellschaft für Pommersche Geschichte und Altertumskunde. Jhrg. 25, H. 3. Stettin 1911.
  • Fredrich C., Die ehemalige Marienkirche in Stettin und ihr Besitz, T. 1. W: BSt NF Bd. XXI, Stettin 1918.
  • Fredrich C., Die ehemalige Marienkirche in Stettin und ihr Besitz, T. 2. W: BSt NF Bd. XXIII, Stettin 1920.
  • Gwiazdowska E., Widoki Szczecina. Źródła ikonograficzne do dziejów miasta od XVI wieku do 1945 roku. Ansichten von Stettin. Ikonographische Quellen zur Stadtgeschichte vom 16. Jahrhundert bis zum Jahr 1945. Szczecin 2001.
  • Wisłocki M., Sztuka protestancka na Pomorzu 1535-1684. Szczecin 2005.



IES64.png
Autor opracowania: Jan Iwańczuk