Hellmuth Heyden

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Hellmuth Heyden
teolog, historyk
Data urodzenia 18 stycznia 1893
Miejsce urodzenia Greifswald
Data śmierci 18 marca 1972
Miejsce śmierci Stralsund
Narodowość niemiecka

Hellmuth Heyden (1893-1972) - niemiecki teolog i historyk.

Życiorys

Hellmuth Heyden urodził się 18 stycznia 1893 roku w Greifswaldzie. Uczęszczał do Höhere Privatknabenschule w Dąbiu, koło Szczecina, a w latach 1905-1911 do Marienstiftsgymnasium w Szczecinie. W roku 1911 rozpoczął studia teologiczne na uniwersytecie w Greifswaldzie, które kontynuował od roku 1913 na uniwersytecie w Tybindze i w Halle, następnie w roku 1914 powrócił na uniwersytet w Greifswaldzie. W roku 1915 złożył pierwszy, a w roku 1917 drugi egzamin teologiczny.

Podczas pierwszej wojny światowej, w roku 1915, odbył służbę wojskową jako Lazaretthilfsseelsorger (pomocniczy duszpasterz w szpitalu wojskowym) w dzielnicy Szczecina, Golęcino, a od roku 1916 w Szczecinku. 27 stycznia 1918 roku został przez Generalsuperintendena Johannesa Büchsela wyświęcony na kapłana w szczecińskim kościele zamkowym, zaś 1 października 1919 roku objął funkcję trzeciego pastora w Bugenhagenkirche (obecnie kościół św. Wojciecha) w Szczecinie. W pierwszych latach swojej działalności zawodowej skoncentrował się przede wszystkim na pracy duszpasterskiej.

Heyden jest autorem licznych publikacji z zakresu historii kościoła na Pomorzu. W roku 1936 wydał Die Kirchen Stettins und ihre Geschichte, a w latach 1937-1938 dwutomowe dzieło o historii kościoła na Pomorzu Kirchengeschichte von Pommern. Jego artykuły pojawiały się też w Baltische Studien, roczniku Gesellschaft für Pommersche Geschichte und Altertumskunde (Towarzystwo Historii Pomorza i Starożytności), którego był członkiem od roku 1934, jak również w Das evangelische Stettin i Blätter für pommersche Kirchengeschichte.

Heyden w roku 1943 wraz z rodziną został ewakuowany do Grimmen, skąd powrócił do Szczecina po zakończeniu drugiej wojny światowej. Ponownie zmuszony do opuszczenia miasta, przenosi się znów Grimmen i w tym samym roku zostaje pastorem w Richtenbergu. W roku 1949 został mianowany Superintendent des Kirchenkreises Franzburg (superintendent Franzburga).

Heyden w roku 1953 otrzymał tytuł doktora honoris causa Wydziału Teologicznego na Uniwersytecie w Greifswaldzie, gdzie od roku 1954 wykładał teologię i historię kościoła. Ostatecznie w roku 1960 przeniósł się do Stralsundu.

Hellmuth Heyden zmarł 18 marca 1972 roku w Stalsundzie.

Rodzina

Hellmuth Heyden poślubił w roku 1921 Elisabeth März.

Publikacje (wybór)

Kirchengeschichte von Pommern.jpg
Die Kirchen Stettins und ihre Geschichte.jpg
  • Wie Luthers Lehre in Pommern Eingang fand. Festschrift zur 400-Jahrfeier des Landtags von Treptow a. d. R. Stettin: Evangelischen Pressverband, 1934.
  • Die Kirchen Stettins und ihre Geschichte. Stettin: Fischer & Schmidt, 1936.
  • Kirchengeschichte von Pommern. Bd. 1. Von den Anfängen des Christentums bis zur Reformationszeit. Stettin: Fischer & Schmidt, 1937 (2. Aufl.: Köln-Braunsfeld: R. Müller 1957).
  • Kirchengeschichte von Pommern. Bd. 2. Die evangelische Kirche Pommerns in der Zeit von Annahme der Reformation bis zur Gegenwart. Stettin: Verlag von Fischer & Schmidt, 1938 (2. Aufl.: Köln-Braunsfeld: R. Müller 1957).
  • Die Bedeutung der kirchlichen Matrikeln und Visitationsurkunden aus dem 16. und dem Anfang des 17. Jahrhunderts für die landesgeschichtliche Forschung in Pommern. “Baltische Studien”, NF 42, 1940, s. 158-197.
  • Die Kirchen Stralsunds und ihre Geschichte. Berlin: Evangelische Verlags-Anstalt 1961.
  • Protokolle der pommerschen Kirchenvisitationen 1535-1539. Bearb. von Hellmuth Heyden.

Köln, Graz: Böhlau Verlag 1961.

  • Protokolle der pommerschen Kirchenvisitationen. Anlagen und Register. Bearb. von Hellmuth Heyden. Köln, Graz: Böhlau Verlag 1964.
  • Die evangelischen Geistlichen Pommerns von der Reformation bis zur Gegenwart. 4 Bde. Greifswald: Panzig 1956-1973.
  • Pommersche Geistliche vom Mittelalter bis zum 19. Jahrhundert. Köln, Graz: Böhlau Verlag 1965.
  • Die Kirchen Greifswalds und ihre Geschichte. Berlin: Evangelische Verlagsanstalt 1965.
  • Neue Aufsätze zur Kirchengeschichte Pommerns. Köln, Graz: Böhlau Verlag 1965.
  • Die Kirchenpolitik in Pommern von der Teilung des Landes 1648 bis zur Mitte des 19. Jahrhunderts. Baltische Studien, NF 57, 1971, s. 51-65.

Bibliografia

  • Bahr Bahr, H.-J. Hellmuth Heydens Werk und Erbe. Pommern. “Zeitschrift für Kultur und Geschichte”. Jg. 10, 1972, H. 3, s. 38-39.
  • Grewolls, Grete. Hans Jürgen Eggers. W: Grete Grewolls, Wer war wer in Mecklenburg und Vorpommern. Das Personenlexikon. DVD-Edition mit E-Book im PDF- und EPUB-Format. Rostock: Hinstorff. 2011, ISBN 978-3-356-01405-1 [dokument elektroniczny].
  • Herbert, Ewe. Hellmuth Heyden. W: Ewe Herbert, Bedeutende Persönlichkeiten Vorpommerns. Weimar: Hermann Böhlaus Nachfolger 2001, s. 71–74, ISBN 3-7400-1082-7.
  • Metz, Brigitte. D. Hellmuth Heyden - Sein Leben und Wirken. “Baltische Studien”, NF 81, 1995, s.94-105.
  • Metz, Brigitte. D. Hellmuth Heyden, dem Altmeister der pommerschen Kirchengeschichte, zum 100. Geburtstag. “Baltische Studien”, NF 79, 1993, 96-103.
  • Ziegler, Hans. Zu Hellmuth Heydens 70. Geburtstag. Eine Bibliographie. “Baltische Studien”, NF 50,1964, s. 79-87.