Jezioro Dąbie

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jezioro Dąbie
Jezioro Dąbie
Zrób zdjęcie tego miejsca: Pomóż nam
Nazwa niemiecka Dammscher-See
Powierzchnia 54,08
Długość 15
Szerokość 7,5
Głębokość średnia 2,61
Głębokość maksymalna 10
Rzeki zasilające Regalica, Płonia, Duńczyca, Święta (rzeka)
Rzeki wypływające Iński Nurt, Czapina, Babina
Wyspy 1389 ha

Dąbie (niem. Dammscher-See) – jezioro deltowe w Dolinie Dolnej Odry, w całości granicach Szczecina, osiedla Dąbie. Powierzchnia lustra wody obejmuje 54,08 km², co stanowi 4. miejsce w Polsce i 1. w województwie. Przez jezioro przebiega tor wodny ze portu Schwedt do Zatoki Pomorskiej. Nad Dąbiem zlokalizowanych jest kilka obiektów żeglarskich.

200px-Commons-logo.svg.png

Hydrologia

Dąbie można wyraźnie podzielić na dwie części: północne Dąbie Wielkie i południowe Dąbie Małe. Jezioro ma dobrze rozwiniętą linię brzegową. Niecka jeziora jest pochodzenia polodowcowego.

Przeciętna głębokość wynosi 3,0–3,5 m.[potrzebne źródło]

Średnia głębokość jeziora wynosi 2,61 m[1]. Maksymalna długość jeziora wynosi 15 km, a maksymalna szerokość – 7,5 km.

Według danych z 1996 roku objętość wody w zbiorniku wynosiła 129,5 mln m²[2].

Dzięki kanałom łączącym główny nurt Odry z jeziorem powstało kilkanaście wysp o łącznej powierzchni 1389 ha, główne z nich to: Dębina (516 ha), Czarnołęka (270 ha) oraz Mewia Wyspa, Radolin, Ostrów Grabowski i inne[potrzebne źródło] [3].

Wyspy na jeziorze: Bystrzyńska Kępa, Kopa, Mały Róg, Ostrów Węgorzy, Regalicki Chełm.

Zlewnia

Dąbie jest częścią estuarium Odry. Od południowo-zachodniego brzegu Dąbie połączone jest z Zachodnią i Wschodnią). Od południowego brzegu uchodzi Regalica, odchodzącej od Odry Wschodniej. Do południowej zatoki Małe Dąbie uchodzi dwie rzeki: Płonia oraz Chełszcząca. Od wschodniej strony spływają z polderów Kanał Kurowski oraz Kanał Łąka. Od zachodniego brzegu do Dąbia uchodzi Święta (rzeka), która odchodzi od Odry.

W północnej części Dąbie jest połączone przesmykami Iński Nurt, Czapina i Babina z Odrą, z którą następuje wymiana wód.

Zagospodarowanie

Jezioro obejmuje 18% powierzchni Szczecina.

Dąbie znajduje się w wykazie śródlądowych dróg wodnychRozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2002 r. w sprawie śródlądowych dróg wodnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 210, poz. 1786). W związku z tym Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Szczecinie, który jest administratorem wód nie utworzył obwodu rybackiego na jeziorze.

Przez Dąbie przebiega tor wodny o długości 14,5 km, szerokości 150 m i głębokość 10 m, który łączy port Schwedt/Oder z Zatoką Pomorską[4]. Dąbie jest jedynym jeziorem w Polsce dostępnym dla statków pełnomorskich.

Głębokość maksymalna na torze wodnym sięga 8 m.[potrzebne źródło]


Nad jeziorem położone jest szczecińskie osiedle Dąbie oraz 2 miejscowości powiatu goleniowskiego: wieś Lubczyna i osada [Bystra.

Nad brzegiem Dąbia znajduje się 5 marin żeglarskich, 2 przystanie żeglarskie stowarzyszeń oraz 2 przystanie turystyczne[5]:

  • marina „Camping Marina” PTTK – obiekt stowarzyszenia z kempingiem
  • marina Euro Jachtklubu „Pogoń” – obiekt stowarzyszenia
  • marina „Porta Hotele” – obiekt prywatny
  • marina Jacht Klubu AZS – obiekt stowarzyszenia
  • marina Jacht Klubu „Harcerski Ośrodek Morski” – obiekt stowarzyszenia
  • przystań żeglarska Jacht Klubu Morskiego LOK – obiekt stowarzyszenia
  • przystań żeglarska Klubu Ligi Morskiej „Prawobrzeże” w Szczecinie
  • przystań turystyczna Ośrodka Morskiego Pałacu Młodzieży – obiekt samorządu
  • przystań turystyczna Goleniowskiego Młodzieżowego Domu Sportu w Lubczynie – obiekt samorządu.

Przyroda

Dąbie w całości znajduje się w obszarze specjalnej ochrony ptaków „w:Dolina Dolnej Odry"[6][7].

Historia

Dąbie stanowi dawną zatokę Zalewu Szczecińskiego, która została odcięta deltą Iny.

15 października 1939 roku jezioro zostało w całości włączone do Wielkiego Miasta Szczecina[8].

Hydronimia

Pierwsze wzmianki historyczne pochodzą z 1226 r. jako stagnum Damb czyli jezioro Dąb[9]. Za czasów niemieckich jezioro nosiło nazwę Dammscher See. Po II wojnie światowej przez pewien czas używano nazw Jezioro Dąbskie[10][11][12][13][14]. Nazwę Dąbie wprowadzono urzędowo w 1949 roku[15].

Zobacz też

Przypisy

  1. Bernard Wiśniewski, Tomasz Wolski: Changes in Dąbie Lake bathymetry in the period 1962–1996. Polskie Towarzystwo Limnologiczne, 2005, s. 258. ISSN 1642-5952. 
  2. Bernard Wiśniewski, Tomasz Wolski: Changes in Dąbie Lake bathymetry in the period 1962–1996. Polskie Towarzystwo Limnologiczne, 2005, s. 258. ISSN 1642-5952. 
  3. Słownik geograficzno-krajoznawczy Polski. Warszawa: Wydaw. Naukowe PWN, 1994, ss. 123-124. ISBN 8301098228. 
  4. Włodzimierz Parzonka, Władysław Buchholz, Ryszard Coufal, Andrzej Kreft, Zygmunt Meyer: Wstępna ocena warunków zamulania jeziora Dąbie. Polska Akademia Nauk Oddział w Krakowie, 2007, ss. 39-40. ISSN 1732-5587. 
  5. 2. Infrastruktura żeglarska w regionie ujścia Odry, Zalewu Szczecińskiego i wybrzeża Bałtyku. W: Stowarzyszenie „Pomost” – Instytut Gospodarki Morskiej w Szczecinie: Program rozwoju infrastruktury portów i przystani żeglarskich województwa zachodniopomorskiego w Regionie Odry, Zalewu Szczecińskiego i wybrzeża Morza Bałtyckiego. Szczecin: Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego, 2008, ss. 16, 79. [dostęp 2009-10-28]. 
  6. Arkusz 1/15. Mapa PLB320003 Dolina Dolnej Odry. Ministerstwo Środowiska, 2008-03-17.
  7. Arkusz 4/15. Mapa PLB320003 Dolina Dolnej Odry. Ministerstwo Środowiska, 2008-03-17.
  8. Encyklopedia Szczecina. T. I A-O. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, 1999, s. 308. ISBN 8387341452. 
  9. Encyklopedia Szczecina. T. I A-O. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, 1999, ss. 178-179. ISBN 8387341452. 
  10. plan miasta Szczecina z 1945 r. oraz Jezioro Dąb
  11. Mapa Polski 1:1 000 000 Wojskowy Instytut Geograficzny Sztabu Generalnego W.P., Warszawa 1945 [1]
  12. Koleje Pomorza Przyodrzańskiego 1:1 000 000 Dyr. Okręg. Kolei Państw. w Szczecinie, 1946 [2]
  13. Mapa Polski 1:500 000, Wojskowy Instytut Geograficzny Sztabu Generalnego W.P., Warszawa 1947
  14. Polska. Mapa samochodowa 1:1 000 000 Wojskowy Instytut Geograficzny Sztabu Generalnego W.P., Warszawa 1947 [3]
  15. Rozporządzenie Ministra Administracji Publicznej z dnia 11 lutego 1949 r. (M.P. z 1949 r. Nr 17, poz. 225, s. 4)