Johann Nicolaus Ernst

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Johann Nicolaus Ernst
drukarz
Data urodzenia lipiec 1658
Miejsce urodzenia Frankfurt nad Odrą
Data śmierci 12 lutego 1716
Lata działalności 1686-1716
Narodowość niemiecka

Johann Nicolaus Ernst (1658-1716) - drukarz, działał w Kołobrzegu w latach 1686-1687 oraz w Stargardzie w latach 1687-1716.

Życiorys

Johann Nicolaus Ernst urodził się w lipcu 1658 roku we Frankfurcie nad Odrą. Był synem miejscowego drukarza uniwersyteckiego Johanna Ernsta i Margarethy Koch. Po ukończeniu nauki w wieku 17 lat udał się na wędrówkę po kraju w celu zdobycia praktyki w zawodzie. Na wieść o śmierci ojca powrócił do rodzinnego miasta (1676). Kierownictwo nad drukarnią objęła Margaretha Koch, której syn zaczął pomagać.

Johann Nicolaus opuścił jednak Frankfurt nad Odrą i udał się na Pomorze Tylne, z którym związał swe zawodowe losy. W 1686 roku przyjechał do Kołobrzegu gdzie objął drukarnię po zmarłym Bergerze Campe. Otrzymał tytuł urzędowego drukarza elektora brandenburskiego na Tylnym Pomorzu (Churfürstlich Hinter-Pommerscher Regierungs-Buchdrucker). Rok później, rezydujący w Kołobrzegu rząd przeniósł swą siedzibę do Stargardu gdzie udał się również Ernst. Tu działał do 1716 roku.

Podobnie jak jego poprzednik, Berger Campe, zaangażował się w konflikt z drukarnią miejską w Kołobrzegu, pragnąc wyeliminować oficynę z rynku i ugruntować swą pozycję monopolisty na terenie Pomorza Tylnego. Starania drukarza na tym polu zakończyły się dla niego pomyślnie gdyż zdołał uzyskać u władz nakaz zamknięcia kołobrzeskiego zakładu w 1688 roku.

Drukarz zmarł w 1716 roku. Po jego śmierci prowadzenia zakładu podjęła się wdowa przy pomocy faktora Johanna Friedricha Spiegla. Ten, pracował w Stargardzie do roku 1719 kiedy to nabył oficynę w Szczecinie, wystawioną na sprzedaż przez spadkobierców Gabriela Dahlena. Po śmierci właścicielki wyposażenie drukarni przeniesiono do Szczecina.

Johann Nicolaus Ernst drukował przede wszystkim na potrzeby rządu. Pokaźną liczbę stanowią także druki okolicznościowe wydawane z okazji ślubów i pogrzebów mieszkańców Stargardu i regionu, panegiryki ku czci pruskich władców, wydawnictwa na rzecz stargardzkiego gimnazjum oraz kalendarze rozprowadzane na Pomorzu Tylnym i Przednim oraz Prusach Królewskich. Z jego oficyny wyszła również Biblia w opracowaniu Marcina Lutra "Biblia, das ist: Die gantze Heil. Schrifft Altes und Neues Testaments [...] verdeutschet und mit [...] Summarien und Concordantien, nebst Anfügung eines Gebet- und Gesang Buchs [...] zugerichtet. Mit Churfürstl. Brandenb. Privilegio" (1694, 1707).

Ernst był dwukrotnie żonaty. Pierwsze małżeństwo zawarł w 1686 roku z Evą Cathariną Koltzhorn, wdową po Bergerze Campe. Para miała trzech synów, z których dwoje zmarło, a trzeci Johann Friedrich został drukarzem w Zerbst. Po śmierci Evy Cathariny, ożenił się ponownie z Theodorą Sophią Jenisch (19 kwietnia 1712).

Bibliografia

  • Levezow, Immanuel Friedrich. Fortsetzung der Geschichte der Buchdrukkerkunst in Pommern, insbesondere in den Städten Greiphswald, Colberg, Stralsund und Stargard [...]. Stettin, Effenbart, [1779]. s. 13-14.
  • Mohnike, Gottlieb. Die Geschichte der Buchdruckerkunst in Pommern. Stettin, 1840. s. 41.
  • Drukarze dawnej Polski od XV do XVIII wieku, T. 4: Pomorze. Oprac. A. Kawecka-Gryczowa i K. Korotajowa. Wrocław, Kraków, 1962. s. 481-482.



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Alicja Łojko