Kronika Szczecina (czasopismo)

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj

Kronika Szczecina to ukazujący się od 1983 roku periodyk poświęcony historii i współczesności Szczecina. Zawiera informacje o działalności Rady Miejskiej i Zarządu Miasta w danym roku, oddzielne działy poświęcone są dziejom miasta, znanym postaciom i ludziom morskiego Szczecina, bieżącym wydarzeniom kulturalnym, naukowym, społecznym. „Kronikę” uzupełnia bibliografia Szczecina za dany rok, kalendarium najważniejszych wydarzeń oraz nekrologia. Rocznik szczeciński jest jedyną publikacją rejestrującą życie miasta, niezwykle często wykorzystywaną przez szczecinian. Wydawcą „Kroniki Szczecina” jest Wydawnictwo „Dokument” Oficyna Archiwum Państwowego w Szczecinie. Powstaje na zlecenie i we współpracy z Urzędem Miejskim w Szczecinie[1].

Historia

W 1985 roku ukazał się pod redakcją Kazimierza Kozłowskiego, nakładem szczecińskiego Wydawnictwa „Glob”, pierwszy (nienumerowany) rocznik Kroniki Miasta Szczecina za 1983 rok.
W pierwszym roczniku sprawom bieżącym poświęcone były teksty ówczesnych włodarzy miasta: Jana Stopyry i Waldemara Grzywacza. Stosunki demograficzne omówił Tadeusz Białecki, sprawy oświaty i nauki Lucyna Turek-Kwiatkowska, życie kulturalne opisał Zdzisław Sośnicki, a ochronę zabytków Krystyna Loose. Nie pominięto żadnej chyba dziedziny życia społecznego Szczecina, i tak w numerze pierwszym nie zabrakło tekstów poświęconych: życiu religijnemu , kwestiom bezpieczeństwa publicznego, sportu, krajoznawstwa, służby zdrowia, gospodarki morskiej, przemysłu i gospodarki komunalnej, a wszystko to suto okraszone zdjęciami autorstwa Stefana Cieślaka, Jacka Fijałkowskiego, Jerzego Gazdy i Marka Czasnojcia. Ponadto w pierwszym, sygnalnym roczniku pojawiły się: „Kronika Miejskiej Rady Narodowej w Szczecinie” , „Kronika najważniejszych wydarzeń” , „Nekrologia” i „Bibliografia Szczecina” , które odtąd (po pewnych przeobrażeniach) pojawiać się będą w większości kolejnych roczników „Kroniki Miasta Szczecina” i „Kroniki Szczecina”.

W kolejnych tomach „Kroniki Miasta Szczecina” utrzymano wykształcony od początku schemat. Stałymi elementami były teksty poświęcone działalności władz miejskich, biogramy osób zmarłych w danym roku, bibliografia publikacji na temat Szczecina. Pokaźną część publikowanych artykułów stanowiły biografie, w których przedstawiano sylwetki osób rozmaitych profesji, a związanych ze Szczeciniem (od numeru szóstego także w ramach cyklu autorstwa Ryszarda Techmana: „Ludzie morskiego Szczecina”). Ponadto prezentowano na kartach „Kroniki” dzieje miasta, jego walory architektoniczne i prezentowano działalność instytucji kulturalnych i podmiotów gospodarczych.

W tej formie „Kronika Miasta Szczecina” ukazywała się do 1991 roku. Wydany wówczas numer siódmy za rok 1989 wyróżniała zmieniona, uboga szata graficzna. Brak środków finansowych sprawił, że był to jednocześnie ostatni tom kroniki wydany w pierwotnej serii. Wzorem lat poprzednich zaprezentowano kalendarium, nekrologię i bibliografię. Obok tego, pojawił się tekst o powrocie szczecińskiej „Solidarności” do legalnej działalności.
Z inicjatywy prezydenta Szczecina Władysława Lisewskiego, po dwuletniej przerwie, w 1993 roku ukazała się „Kronika Szczecina 1990-1991”. Szatą graficzną wydawnictwo zbliżone było do poprzedniczki – ta sama okładka autorstwa Leszka Żebrowskiego, zmienił się jednak tytuł, format (A5) i przede wszystkim wydawca, którym zostało Archiwum Państwowe w Szczecinie. Podobnie jak poprzednio kronika finansowana była przez Urząd Miejski w Szczecinie. Zachowano przydatne dla czytelników pozycje tj. kalendarium, nekrologię, bibliografię. Zaprezentowano działalność władz miejskich i jako novum kronikę wydarzeń diecezji szczecińsko-kamieńskiej. Kronikę uzupełniał serwis zdjęciowy oraz portrety satyryczne autorstwa Arkadiusza Gacparskiego. Wydany rok później tom był także dwurocznikiem i obejmował lata 1992-1993. W wydaniu tym znaczną część publikacji poświęcono obchodom 750-lecia nadania Szczecinowi praw miejskich.

W roku 1996 powrócono do edycji rocznej kroniki, a kolejne zeszyty zaczęto numerować. Tom za rok 1995 otrzymał numer kolejny – XIV i stanowił wydanie specjalne poświęcone pięćdziesięcioleciu Szczecina w granicach państwa polskiego (nawiązywał szatą graficzną do wydania za rok 1984). W podobnej formie wydano jeszcze trzy kolejne tomy kroniki. Istotna zmiana nastąpiła w roku 2000. W nowe tysiąclecie kronika weszła z nową radą programową, nowym formatem (powrócono do formatu wydawnictwa z lat 1983-1989) i z nową okładką autorstwa K. Mruka (choć nadal rozpoznawalny jest na obwolucie szczeciński Pomnik Czynu Polaków). Owa milenijna edycja obok stałych pozycji zawierała obszerne kalendarium 1000-lecia Szczecina. Od numeru XVIII artykuły w kronice umieszczane są w stałych działach, a mianowicie:

  • Działalność władz miejskich
  • Z dziejów Szczecina
  • Ludzie Szczecina
  • Szczecin (w aktualnym roku)

Warto wspomnieć jeszcze, że wraz z numerem XXI wydano suplement, którym była „Bibliografia Szczecina. Wybór materiałów źródłowych i opracowań od XVI wieku do roku 2002” autorstwa Cecylii Zofii Gałczyńskiej, zaś w roku 2005 Paweł Bartnik i Jan Macholak wydali w serii „Biblioteka Kroniki Szczecina” pracę: „Kronika Szczecina 1945-2005. Z biegiem lat, z biegiem dni”.

W roku 2012 ukazał się jubileuszowy XXX numer Kroniki Szczecina za rok 2011. W tym czasie na łamach tego cennego czasopisma ukazało się blisko 500 artykułów opisujących, ilustrujących i komentujących wydarzenia w Szczecinie na przestrzeni trzydziestu lat. Obok autorów związanych z kroniką przez lata (Kazimierz Kozłowski, Maria Frankel, Mieczysław Stelmach, Tadeusz Białecki, Ryszard Techman, Ewa Gos i wielu, wielu innych) pisywali do kroniki znakomici naukowcy różnych dyscyplin oraz publicyści, politycy i duchowni. Zgodnie z intencją twórców czasopisma, stało się ono źródłem informacji o mieście i jego mieszkańcach.

Przypisy

  1. Kronika Szczecina. W: Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych [online]. [Dostęp 19.11. 2014].


Bibliografia

  • Wesołowska Sylwia. Jubileuszowe wydanie "Kroniki Szczecina". Kronika Szczecina. Nr 30 (2011), s. 9-13.



Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Sylwia Wesołowska