Ludwig Wilhelm Brüggemann

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ludwig Wilhelm Brüggemann
teolog
brak zdjecia
Data urodzenia 1 marca 1743
Miejsce urodzenia Dobrzany
Data śmierci 1 marca 1817
Miejsce śmierci Szczecin

Ludwig Wilhelm Brüggemann (1743-1817) - niemiecki teolog oraz Konsistorialrat, Hof- und Schloßpredigers w kościele św. Ottona w Szczecinie.

Życiorys

Ludwig Wilhelm Brüggemann urodził się 1 marca 1743 roku w Dobrzanach na Pomorzu, gdzie jego ojciec, Zachar Brüggemann (1700-1754) był proboszczem oraz piastował urząd prepozyta synodu dobrzańskiego w powiecie szadzkim. Uczęszczał do Ratsschule w Szczecinie, a w roku 1761 rozpoczął studia teologiczne na Uniwersytecie we Frankfurcie nad Odrą. Po ukończeniu studiów z polecenia Ernsta Ludwiga von Pfuhla (Pfuel) otrzymał w roku 1765 probostwo w Gielsdorf, Jahnsfelde i w Wilkendorf. W tym samym roku został kapelanem wojskowym i garnizonowym w Infanterieregiment von Koschenbahr w Berlinie. Równocześnie otrzymał stanowisko duszpasterza i nauczyciela księżniczki Amelie von Preußen (1723-1787), siostry Friedricha II. Wkrótce Brüggemann założył też w Berlinie Lesegesellschaft für englische Litteratur, do którego należeli znani przedstawiciele berlińskiego Oświecenia, jak Ludwig Martin Kahle (1712-1775), Johann Bernhard Merian (1723-1807), Christoph Friedrich Nicolai (1733-1811), Moses Mendelssohn (1729-1786), Gotthold Ephraim Lessing (1729-1781), Johann Joachim Spalding (1714-1804), Wilhelm Abraham Teller (1724-1793) i Anton Friedrich Büsching (1724-1793).

W roku 1777 Ministerstwo powołało Brüggemanna do objęcia funkcji Konsistorialrat, Hof- und Schloßpredigers w kościele św. Ottona w Szczecinie. Wkrótce po swoim przeniesieniu Brüggemann stworzył podstawy do jego wielkiego topograficznego i statystycznego dzieła historycznego. W roku 1779 ukazał się pierwszy tom Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preussischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern, za które otrzymał podziękowanie od Króla. Drugi tom pojawił się w roku 1784 w dwóch częściach, zaś w roku 1800 i 1806 zostały wydane Beiträge zu der ausführlichen Beschreibung des Königl. Preussischen Herzogthums Vor- und Hinter Pommern, jako uzupełnienie do wcześniej wydanych tomów. Praca Brüggemanna spotkała się z powszechnym uznaniem swego czasu. Pomorze było po wydanej w roku 1775 Topographie Mark Brandenburg Antona Friedricha Büschinga drugą niemiecką prownicją, którą doczekała się opracowania topografischo-statystycznego. Wydane przez Brüggemanna Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preussischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern przez wiele lat służyło jako jedyne źródło informacji dla władz prowincji i osób prywatnych w zakresie istniejących w tym czasie map, przyrody Pomorza, społeczeństwa, kultury, instytucji prowincji, prawa, wykazu fundacji, wykazu pomorskich rodów szlacheckich i ich herbów, pomorskich regimentów, wyznań i kościołów, itd.

Zamiłowanie do języka angielskiego i literatury klasycznej zaowocowało wydaniem w roku 1795 w Szczecinie A view of the English editions, translations, and commentaries of Marcus Tullius Cicero, with remarks, a w roku 1797 A view of the English Editions, Translations and Illustrations of the ancient Greek and Latin authors with remarks by Lewis William Brüggemann, counsellor of the consistory at Stettin in Pomerania, które spotkały się z powszechnym uznaniem zarówno w Anglii, jak i w Niemczech. Publikował również pieśni, które jako załącznik dołączano do śpiewników. Uczestniczył też w reorganizacji szczecińskiego szkolnictwa. 31 maja 1815 roku Brüggemann obchodził jubileusz pięćdziesięciolecia sprawowania urzędu Konsistorialrat, Hof- und Schloßpredigers w kościele św. Ottona w Szczecinie.

Ludwig Wilhelm Brüggemann zmarł 1 marca 1817 roku w Szczecinie.

Rodzina

Ludwig Wilhelm Brüggemann poślubił w Szczecinie 8 lipca 1783 roku Friederike Ulrike Karoline Hecker, która urodziła się 22 września 1764 roku, a zmarła 1 maja 1799 roku. Po jej śmierci Brüggemann poślubił w Szczecinie 18 grudnia 1800 roku Marię Reginę Albinus, która urodziła się 15 października 1758 roku. Jego jedyny syn, który był asesorem w Provinzial-Obergericht w Szczecinie zmarł przed nim.

Publikacje (wybór)

  • Beschreibung der Stadt Stettin. Hrsg. Ludewig Wilhelm Brüggemann, Königl. Consistorial und Hofprediger der Schlosskirche in Stettin. Stettin: gedruckt bey H. G. Effenbart [...]1778.
  • A view of the English editions, translations, and commentaries of Marcus Tullius Cicero : with remarks. Stettin: printed for the editor 1795.
  • A view of the English Editions, Translations and Illustrations of the ancient Greek and Latin authors with remarks by Lewis William Brüggemann, counsellor of the consistory at Stettin in Pomerania. Stettin: printed by Iohn Samuel Leich, 1797.
  • Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preussischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern. T. 1. Welcher ausser der allgemeinen Einleitung die Beschreibung des Preussischen Vorpommern enthält. Hrsg. von Ludewig Wilhelm Brüggemann Königl. Preuss. Consistorialrath und Hofprediger bey der Schlosskirche in Stettin. Stettin: gedruckt bey H. G. Effenbart 1779. (Nachdruck des Ausgabe Stettin 1779 Aufl.: Neustadt an der Aisch: Verlag für Kunstreproduktionen 2000, ISBN 3-89557-128-8).
  • Beschreibung der Stadt Jakobshagen vor ihrer Einäscherung durch den unglücklichen Brand vom 17 Jun. 1781. Stettin: gedruckt mit Effenbartischen Schriften 1781.
  • Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preussischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern. T. 2, Bd. 1. Welcher die Beschreibung der zu dem Gerichtsbezirk der Königl. Landescollegien in Stettin gehörigen Hinterpommerschen Kreise enthält. Hrsg. von Ludewig Wilhelm Brüggemann Königl. Preuss. Consistorialrath und Hofprediger bey der Schlosskirche in Stettin. Stettin: gedruckt bey H. G. Effenbart [...] 1784. (Nachdruck des Ausgabe Stettin 1784 Aufl.: Neustadt an der Aisch: Verlag für Kunstreproduktionen 2001, ISBN 3-89557-133-4).
  • Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preussischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern. T. 2, Bd. 2. Welcher die Beschreibung der zu dem Gerichtsbezirk der Königl. Landescollegien in Cößlin gehörigen Hinterpommerschen Kreise enthält. Hrsg. von Ludewig Wilhelm Brüggemann Königl. Preuss. Consistorialrath und Hofprediger bey der Schlosskirche in Stettin. Stettin: gedruckt bey H. G. Effenbart [...] 1784.(Nachdruck des Ausgabe Stettin 1784 Aufl.: Neustadt an der Aisch: Verlag für Kunstreproduktionen 2001, ISBN 3-89557-134-2).
  • Beiträge zu der ausführlichen Beschreibung des Königl. Preussischen Herzogthums Vor- und Hinter Pommern. Hrsg. von Ludewig Wilhelm Brüggemann, Königl. Preuss. Consistorialrath und Hofprediger in Stettin. Stettin: gedruckt und verlegt von Johann Samuel Leich 1800.
  • Beiträge zu der ausführlichen Beschreibung des Königl. Preussischen Hertzogthums Vor- und Hinter - Pommern. Zweiter Band. Hrsg. von Ludewig Wilhelm Brüggemann, Königl. Preuss. Consistorialrath und Hofprediger in Stettin. Stettin: gedruckt und verlegt von Johann Samuel Leich 1806.

Bibliografia

  • Hering, Hermann. Ludwig Wilhelm Brüggemann. W: Allgemeine Deutsche Biographie. Bd. 3. Leipzig: Duncker & Humblot 1876, s. 406-407.
  • Heyden, Hellmuth. Ludwig Wilhelm Brüggemann. W: Pommersche Lebensbilder. Bd. 3. Stettin: Verlag Leon Sauniers Buchhandlung 1939, s. 142-150.
  • Heyden, Hellmuth. Ludwig Wilhelm Brüggemann. W: Hellmuth Heyden, Pommersche Geistliche vom Mittelalter bis zum 19. Jahrhundert, Köln, Graz : Böhlau 1965, s. 180-211.
  • Kallaur, Kazimierz. Ludwig Wilhelm Brüggemann i jego dzieło. Z dziejopisarstwa pomorskiego XVIII i początków XIX wieku. Słupsk: Wydawnictwa Naukowe Akademii Pomorskiej 2011.
  • Wendt, Eckhard. Ludwig Wilhelm Brüggemann. W: Eckhard Wendt, Stettiner Lebensbilder. Köln [etc.]: Böhlau Verlag 2004, s. 103-104. ISBN 3-412-09404-8.