Tadeusz Miller

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tadeusz Miller
piosenkarz
brak zdjecia
Data urodzenia 28 września 1915
Miejsce urodzenia Lwów
Data śmierci 23 lipca 1947
Miejsce spoczynku Cmentarz Centralny w Szczecinie (kw.1-VI-1-18)


Tadeusz Miller, ps. Adam Rell (1915-1947) – piosenkarz, gitarzysta

Życiorys

Tadeusz Miller (także Tadeusz Müller) urodził się 28 września 1915 roku we Lwowie. Chodził do gimnazjum w Bojanowie k. Leszna. Tam również uczęszczał do szkoły muzycznej, gdzie uczył się gry na gitarze i fortepianie. Później studiował handel w poznańskiej Akademii Handlu Zagranicznego. Brał udział w kampanii wrześniowej. Podczas okupacji przebywał w Warszawie, działając w konspiracji. Pod koniec powstania warszawskiego został ciężko ranny.

Po wojnie zamieszkał w Szczecinie. Rozpoczął pracę w Rozgłośni Polskiego Radia jako urzędnik. Za namową żony i przyjaciół zadebiutował przed mikrofonem jako piosenkarz. Wykonywane w szczecińskich koncertach życzeń na żywo piosenki z repertuaru Mieczysława Fogga, do którego zresztą go porównywano, przyniosły mu spory rozgłos i popularność. Wkrótce zaczął występować w popularnej radiowej Mozaice muzycznej oraz innych audycjach, gdzie śpiewał światowe przeboje z polskimi tekstami.

We wrześniu 1946 roku zainteresował się nim Mieczysław Wejman, pionier powojennej polskiej fonografii, właściciel Poznańskiej Fabryki Płyt Gramofonowych „Mewa” i prawdziwy łowca ówczesnych talentów. Pierwszą, nagraną w październiku 1946 roku w poznańskiej wytwórni piosenką, było tango Idziemy znów Nowym Światem. Innym utworem, który potwierdził popularność piosenkarza, był Kwiat paproci sprzedany w rekordowym nakładzie ponad 15 tys. egzemplarzy płyt. Była to najlepiej sprzedająca się płyta w historii poznańskiej firmy. Po podpisaniu w styczniu 1947 kontraktu na wyłączność, nagrywał płyty w dwóch seriach, jakie wtedy tłoczyła fabryka - z etykietami „Mewa” i „Melodje”. W okresie od października 1946 roku do lipca 1947 roku nagrał aż 63 utwory zarówno z repertuaru polskiego, jak i zagranicznego, głównie amerykańskiego i czeskiego. Wiele z nich stało się prawdziwymi szlagierami. Najczęściej współpracował z orkiestrami Charlesa Bovery'ego, Jerzego Haralda, Konrada Bryzka, Mariana Obsta i Mieczysława Paszkieta, a także Jana Cajmera. Łącznie nagrał ponad 100 utworów, z których kilka było wydanych także na płytach „Muzy” (Polskie Nagrania). Ostatnim nagraniem artysty dla „Mewy” była dziecięca Piosenka o zegarze. Piosenkarz nagrał ją pod pseudonimem Adam Rell. Pod tym pseudonimem napisał także teksty do niektórych, wykonywanych przez siebie piosenek. Ze względu na dominujące w jego repertuarze tanga, okrzyknięty był powojennym królem tego gatunku muzycznego.

Dobrze zapowiadającą się karierę przerwał tragiczny wypadek motocyklowy, któremu uległ 23 lipca 1947 roku, prawdopodobnie wracając z nagrań w Poznaniu. Według niektórych źródeł został śmiertelnie potrącony przez ciężarówkę należącą do Armii Czerwonej stacjonującej w Szczecinie. Pochowany został na Cmentarzu Centralnym (kw.1-VI-1-18).

Najpopularniejsze piosenki (wybór)

  • Ania (E. Rybkowski - E. Fiszer)
  • Avant de mourir (G. Boulanger, Bronicz)
  • Baby, kochanie ty me (M. Obst)
  • Bajeczki śpią (J. Markowski - S. Grodzieńska)
  • Bluzeczka zamszowa (J. Markowski - K. Lipczyński)
  • Bo jedno serce (P. Filonci - Z. Walicka)
  • Czy pamiętasz tę noc w Zakopanem? (Z. Karasiński, S. Kataszek - A. Jellin)
  • Dobranoc (J. Traxler - N. Tarnowska)
  • Domek na lodzie (K. Behounek - J. Tomski)
  • Dziewczyno (W. Szpilman - R. Sadowski)
  • Dziś (A. Jastrzębski - A. Jastrzębski)
  • Fakir (F. Svojik - A. Jaksztas)
  • Gdy fiołki zakwitną na wiosnę (A. Jastrzębski - J. Sikorski)
  • Gdy orkiestra gra (A. Jastrzębski - A. Jastrzębski)
  • Gdy pierwszy raz kocha się panienka (B. Mayhew)
  • Gwiżdżę na wszystko (J. Markowski - K. Lipczyński)
  • Hm, hm oczarowałaś mnie (L. Korbar - A. Jaksztas)
  • Idziemy znów Nowym Światem (W. Dunin-Brzeziński)
  • Jak się przypomni... (J. Markowski)
  • Jaka miła jest ma dziewczyna (B. Tagle Lara - T. Ortym)
  • Jesień (J. Markowski - A. Pawłowiczówna)
  • Jutro już (K. Běhounek - E. Żytomirski
  • Kołysanka z Harlemu (F. Svojík - B. Hajn)
  • Konik polny (K. Behounek - A. Jaksztas)
  • Kubańskie tango (J. Lewicki - I. Jabłoński, K. Flor)
  • Kwiat paproci (W. Kuk - J. Gillowa)
  • Mały biały domek (Z. Lewandowski - W. Gen)
  • Miłość i smutek (P. Filonci - T. Dolecka)
  • Nie odchodź (A. Jindra - E. Żytomirski)
  • Nie trzeba płakać (A. Markowski - Z. Gozdawa)
  • Niebieska niedźwiedzica (A. Kopyciński - M. Rusinek)
  • Niebieskie róże (M. Mierzejewski - K. Jaroszowa)
  • Obojętne (T. Kwieciński - R. Kwiatkowski)
  • Pedro (C. Żak - Z. Drabik)
  • Pieśń o matce (Z. Białostocki - J. Wrzos)
  • Pod starą latarnią (J. Mangl - E. Żytomirski)
  • Portowe światła (H. Williams, J. Kennedy - H. Herold)
  • Powiedz, czy chcesz mnie kochać (R. Stolzenberg - J. Gillowa)
  • Pozdrowienia od gór (Z. Karasiński - E. Żytomirski)
  • Pół godzinki z tobą (E. di Lazarro - J. Tomski) - w duecie z Ch. Boverym
  • Pójdź, pójdź, pójdź (E. Ciesielski - E. Ciesielski)
  • Pół godzinki z tobą (E. di Lazzaro - E. Żytomirski
  • Przebaczę ci (L. Pindrass - L. Pindrass)
  • Sentymentalny Joe (L. Brown, B. Homer - Z. Walicka)
  • Serenada włóczęgi (M. Weersma - A. Włast)
  • Skradłaś serce me (A. Jaszczyński - A. Jaksztas)
  • Symphony (A. Alstone - J. Gillowa)
  • Śpij syneczku (W. Elektorowicz - Z. Drabik)
  • Tango Notturno (H. O. Borgmann - J. Lipski, W. Szlengel)
  • Twój uśmiech (B. Nikodem - J. Gillowa)
  • Tyś moją miłością (K. Běhounek - E. żytomirski)
  • Uśmiech przez łzy (J. Harald)
  • Walc na niepogodę (J. Markowski - Z. Gozdawa)
  • Wczoraj (Menniconi - J. Lipski)
  • Wszystkiego się mogłem po tobie spodziewać (J. Markowski - A. Antoniewicz)
  • Za siódmą górą (R. Noble - J. Gillowa)
  • Zapomniana piosenka (J. Markowski - A. Antoniewicz)
  • Zegar (W. Macura - J. Stępowski)
  • Zegar śpi (A. Jindra - E. Żytomirski)
  • Zielony kapelusik (J. Markowski - Z. Gozdawa, W. Stępień)
  • Znów tylko ty (P. Frustaci - T. Miller)
  • Zwiędła chryzantema (J. Petersburski - W. Stępień)



Etykiety płyt z nagraniami Tadeusza Millera



Ciekawostki

  • W 1985 roku Jan Zagozda w radiowym cyklu Lubię szum starej płyty zrealizował audycję w całości poświęconą szczecińskiemu piosenkarzowi
  • W 1986 roku, podczas programu Klub muzycznych wspomnień, zrealizowanego w krakowskim Ośrodku Telewizyjnym, wdowa po artyście, Luna Miller, odebrała z rąk żony Mieczysława Wejmana złotą płytą, którą Tadeusz Miller został uhonorowany wraz z Martą Mirską
  • W sierpniu 2011 roku, nakładem wytwórni Teddy Records, specjalizującej się w rekonstruowaniu i publikowaniu archiwalnych nagrań polskiej muzyki, wydana została płyta kompaktowa z 21 piosenkami Tadeusza Millera, nagranymi dla wytwórni „Mewa” w latach 1946-1947



Materiały promocyjne i okładki płyt firmy Teddy Records



Bibliografia

  • Encyklopedia Szczecina t. I A-O (pod red. Tadeusza Białeckiego, autor hasła Ryszard Markow), Uniwersytet Szczeciński, Szczecin 1999
  • Dariusz Michalski, Lekka muza. Komu piosenkę?, Wiedza Powszechna, Warszawa 1990
  • Dariusz Michalski, Piosenka przypomni ci... Historia polskiej muzyki rozrywkowej lata 1945-1958, Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2010
  • Ryszard Wolański, Leksykon polskiej muzyki rozrywkowej t. I A-M, Agencja Artystyczna MTJ, Warszawa 2003

Inne źródła

  • Janusz Świąder - komentarz na płycie Tadeusza Millera (Teddy Records TR CD 1025)



IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz