Wanda Rucińska

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wanda Rucińska
aktorka
Data urodzenia 12 lutego 1919
Miejsce urodzenia Łęczyca
Data śmierci 11 października 2006
Miejsce śmierci Sopot


Wanda Rucińska (1919-2006) – aktorka

STRONA W BUDOWIE

Życiorys

Wanda Rucińska urodziła się 12 lutego 1919 roku w Łęczycy. W 1920 roku przeniosła się do Bydgoszczy.

Od początku kariery aktorskiej związana była z teatrami bydgoskimi, Polskim i Miejskim. Będąc jeszcze słuchaczką bydgoskiej Szkoły Dramatycznej, kierowanej przez Aleksandra Rodziewicza, w lipcu 1945 roku na scenie Teatru Polskiego zagrała epizodyczną rolę Uczennicy w Maturze Laszlo Fodora. W październiku tego samego roku zadebiutowała rolą Meli w Moralności Pani Dulskiej Gabrieli Zapolskiej. Egzamin aktorski zdała w 1946 roku w Łodzi przed komisją PWST, której przewodniczył Leon Schiller.

Początkowo grywała tzw. „pierwsze naiwne”, m.in. Helenkę w Grubych rybach Michała Bałuckiego. Po reorganizacji placówki w 1947 roku, przez 15 lat grała w połączonych Teatrach Ziemi Pomorskiej Bydgoszczy-Toruniu. W tym okresie tworzyła kreacje dojrzalsze, bardziej plastyczne i barwne, często charakterystyczne. Zagrała m.in. Sofrone w Obronie Ksantypy i Irenę w Przygodzie Florenckiej Ludwika Hieronima Morstina, Bertę i Tylly w Świerszczu za kominem Karola Dickensa, Martę w Głupim Jakubie Tadeusza Rittnera, Marię Antonównę w Rewizorze Mikołaja Gogola, Abigail w Szklance wody Eugene'a Scribe'a, Justysię w Mężu i żonie Aleksandra Fredry, Klaudynę w Grzegorzu Dyndale Moliera, Rittę w Bancroftach Broszkiewicza-Gottesmana, Mańkę w Ich czworo i Michasiową w Pannie Maliczewskiej Gabrieli Zapolskiej, Królową-Matkę w Beckecie, czyli honorze Boga Jeana Anouilha. Za przełomową rolę w jej karierze uważa się Norę w Domu laki Henrika Ibsena w reż. Stefana Wintera (1955). Znakomite wyczucie groteski pozwoliło jej na stworzenie znakomitych kreacji w repertuarze Witkacowskim.

Choć kojarzona jest głównie ze sceną bydgoską, kilkanaście lat zawodowego życia spędziła w teatrach Poznania, Koszalina, Szczecina i Torunia.

W sezonie 1961/62 grała w poznańskim Teatrze Polskim, m.in. Celestynę w Don Juanie, czyli umiłowaniu geometrii Maksa Frischa. W latach 1962-1963 była aktorką Bałtyckiego Teatru Dramatycznego im. J. Słowackiego w Koszalinie. Zagrała m.in. Matkę w Kordianie Juliusza Słowackiego, Panią Webb w Naszym mieście Thorntona Wildera.

W latach 1963-1969 związana była ze scenami Państwowych Teatrów Dramatycznych w Szczecinie. Tu stworzyła wiele interesujących kreacji. Obsadzano ją w rolach komediowych, we współczesnych dramatach obyczajowych i w sztukach klasycznych oraz poetyckich. Współpracowała z Teatrem „13 Muz” i Estradą Szczecińską. Wystąpiła w telewizyjnej adaptacji Rekonstrukcji poety wg Zbigniewa Herberta. Grała także w Teatrze Polskiego Radia. Jako przedstawicielka SPATiF była jurorką kolejnych edycji popularnego plebiscytu Bursztynowy Pierścień na najlepszego aktora scen szczecińskich (1967, 1968).

W latach 1969-1976 występowała w Teatrze im. Wilama Horzycy w Toruniu, a później w Teatrze Polskim w Bydgoszczy. Ze względu na ciężką i postępującą chorobę, w 1992 roku wycofała się ze sceny.

Zarówno w Bydgoszczy, jak i w Szczecinie występowała z dużym powodzeniem w Teatrze Propozycji.

W 1972 roku zagrała drugoplanową rolę w telewizyjnym filmie Krzysztofa Zanussiego Hipoteza.

Jej życiowym partnerem był aktor i reżyser Hieronim Konieczka.

Zmarła 1 października 2006 roku w Sopocie po długiej i ciężkiej chorobie.

Twórczość artystyczna (Szczecin)

Teatr

Tytuł Autor Reżyseria Forma twórczości Postać Teatr Data premiery
Zacznijcie się śmiać Henryk Bardijewski Zdzisław Krauze obsada aktorska Teatr „13 Muz” wrzesień 1963
W kręgu podejrzeń Robert Thomas Ewa Kołogórska obsada aktorska Augusta Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 24 listopada 1963
Fizycy Friedrich Dürrenmatt Józef Gruda obsada aktorska Lina Rose Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 19 stycznia 1964
Makbet William Shakespeare Maryna Broniewska obsada aktorska Czarownica I Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 25 marca 1964
Obsesje (trzy jednoaktówki) - Trudno być prorokiem Leszek Konarski Jan Maciejowski obsada aktorska Teatr Propozycji czerwiec 1964
Policjanci Sławomir Mrożek Jan Maciejowski obsada aktorska Żona sierżanta-prowokatora Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 4 listopada 1964
Nosorożec Eugène Ionesco Maryna Broniewska obsada aktorska Paniusia; Żona staruszka Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 19 grudnia 1964
Balladyna Juliusz Słowacki Maria Straszewska obsada aktorska Skierka Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 13 marca 1965
Przychodzę opowiedzieć Jerzy Broszkiewicz Hieronim Konieczka obsada aktorska Sowa; Doktór Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 1 maja 1965
Wyszedł z domu Tadeusz Różewicz Janusz Marzec obsada aktorska Teatr „13 Muz” maj 1965
Dzieci słońca Maksym Gorki Jan Maciejowski obsada aktorska Melania Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 9 października 1965
Jam session Maciej Zenon Bordowicz Andrzej Ziębiński obsada aktorska Teresa Teatr „13 Muz” 11 października 1965
Dziady Adam Mickiewicz Jan Maciejowski obsada aktorska Jedna z chóru; Kmitowa Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 12 marca 1966
Amerykański ideał Edward Albee Janusz Marzec obsada aktorska Teatr„13 Muz” 28 marca 1966
Mordercy i świadkowie Tadeusz Polanowski Jan Maciejowski obsada aktorska Pani Bates Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 24 czerwca 1966
Paryżanin Claude Magnier Ewa Kołogórska obsada aktorska Ariana Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 18 listopada 1966
Meteor Friedrich Dürrenmatt Jan Maciejowski obsada aktorska Członkini Armii Zbawienia Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 9 grudnia 1966
Jesienny ogród Lillian Hellman Jan Maciejowski, Janusz Marzec (współpr. reż.) obsada aktorska Róża Griggs Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 17 lutego 1967
Lato Tadeusz Rittner Andrzej Ziębiński obsada aktorska Lili Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 12 marca 1967
Ryszard III William Shakespeare Jan Maciejowski asystent reżysera, obsada aktorska Małgorzata Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 29 września 1967
Wujaszek Wania Antoni Czechow Ewa Kołogórska obsada aktorska Maryna Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 3 grudnia 1967
Pan Wokulski Bolesław Prus Ewa Kołogórska obsada aktorska Florentyna Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 23 lutego 1968
Skok Jerzy Wójcik Zdzisław Krauze obsada aktorska Mama Rudego Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 15 maja 1968
Chwiejna równowaga Edward Albee Jan Maciejowski asystent reżysera, obsada aktorska Edna Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 9 czerwca 1968
Królowa przedmieścia Konstanty Krumłowski Ewa Kołogórska asystent reżysera, obsada aktorska Przekupka II Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 22 września 1968
Kot w butach Zenon Laurentowski Ewa Kołogórska obsada aktorska Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 19 października 1968
Rekonstrukcja poety Zbigniew Herbert Jowita Pieńkiewicz obsada aktorska Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Imprez Artystycznych (Klub „13 Muz”) 13 grudnia 1968
Mirandolina Carlo Goldoni Jowita Pieńkiewicz obsada aktorska Hortensja Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Polski) 11 lutego 1969
Rzecz listopadowa Ernest Bryll Krystyna Skuszanka, Jerzy Krasowski obsada aktorska Dama Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 20 kwietnia 1969
Nowe Wyzwolenie Stanisław Ignacy Witkiewicz Jowita Pieńkiewicz obsada aktorska Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Imprez Artystycznych (Klub „13 Muz”) 26 kwietnia 1969



Radio

Tytuł Autor Reżyseria Adaptacja radiowa Postać Data pierwszej emisji
Porgy Heyward DuBose Jan Maciejowski Czesław Czerniawski obsada aktorska 25 lutego 1963
10° w skali Beauforta Czesław Czerniawski Juliusz Burski obsada aktorska 29 czerwca 1965
Serwal Danuta Hrechorowicz Alicja Maciejowska obsada aktorska 12 sierpnia 1965
Latarnik z Out Skarries Włodzimierz Kaczmarek Juliusz Burski obsada aktorska 3 maja 1966



Telewizja

Tytuł sztuki (programu) Autor Reżyseria Realizacja telewizyjna Postać Data premiery
Dzieci słońca Maksym Gorki Jan Maciejowski Juliusz Burski Melania 18 lipca 1966 (transmisja z Teatru Współczesnego)
Rekonstrukcja poety Zbigniew Herbert Jowita Pieńkiewicz Ryszard Zawidowski obsada aktorska 16 marca 1969



Nagrody i wyróżnienia

  • 1984 – Nagroda wicewojewody bydgoskiego
  • 1992 – Nagroda Bydgoskiego Informatora Kulturalnego
  • 1992 – Nagroda wojewody bydgoskiego
  • 1994 – Złota Maska za ogromny wkład w rozwój bydgoskiej sceny teatralnej
  • 2004 – nagroda prezydenta Bydgoszczy z okazji Międzynarodowego Dnia Teatru



Odznaczenia

Zasluzony Dzialacz.jpg
  • 1980 – Złoty Krzyż Zasługi
  • 1980 – Odznaka za zasługi dla m. Bydgoszczy
  • 1985 – Medal 40-lecia PRL
  • 1986 – Odznaka za zasługi dla woj. bydgoskiego
  • 1987 – Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
  • 1989 – Zasłużony Działacz Kultury
  • 1989 – Odznaka za zasługi dla woj. bydgoskiego



Bibliografia


Inne źródła





IES64.png
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz