Zbigniew Pawlicki

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zbigniew Pawlicki
muzykolog, publicysta
brak zdjecia
Data urodzenia 17 grudnia 1929
Miejsce urodzenia Poznań
Data śmierci 25 lutego 2017
Miejsce śmierci Warszawa


Zbigniew Pawlicki (1929-2017) – muzykolog, publicysta, krytyk muzyczny, popularyzator muzyki, organizator życia muzycznego na Pomorzu Zachodnim

Życiorys

Zbigniew Pawlicki urodził się 17 grudnia 1929 roku w Poznaniu w rodzinie rzemieślniczej. Jego ojciec Czesław był krawcem.

Dzieciństwo i młodość spędził w Poznaniu przy ul. Krętej (obecnie Nowowiejskiego). Wychowywany był w tradycjach patriotycznych. Zarówno ojciec, jak i stryj byli uczestnikami powstania wielkopolskiego.

Po wybuchu wojny, w grudniu 1939 roku wraz z rodziną został wysiedlony do Jarosławia. Okupację niemiecką spędził w Warszawie. Początkowo mieszkał na ul. Siennej, a później na ul. Filtrowej. Uczęszczał do prywatnej szkoły sióstr Goldman. W 1942 roku wstąpił do podziemnej organizacji „Zawisza”. Nosił pseudonim Żbik. Jako członek „Szarych Szeregów” brał udział w powstaniu warszawskim. Był posłańcem Harcerskiej Poczty Polowej. Po upadku powstania dostał się do obozu przejściowego w Pruszkowie. Stamtąd trafił do Kłobukowic w okolicach Częstochowy.

Po zakończeniu wojny powrócił do rodzinnego Poznania. Tu odnalazł rodzinę, którą po powstaniu wywieziono na roboty do miasteczka Öhringen w Szwabii. W Poznaniu zamieszkał przy ul. Dzierżyńskiego 121. Podjął studia muzykologiczne na Uniwersytecie Poznańskim u prof. Adolfa Chybińskiego i ks. prof. Hieronima Feichta. Równocześnie studiował grę na fortepianie w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w klasie prof. Gertrudy Konatkowskiej. W 1954 roku uzyskał dyplom ukończenia wyższej uczelni. W grudniu tego samego roku złożył podanie o przyjęcie do pracy w Rozgłośni Polskiego Radia w Szczecinie.

W 1955 roku został zatrudniony w charakterze redaktora w Redakcji Muzycznej Polskiego Radia, którą kierowała Aleksandra Szulcówna. Po jej odejściu do Poznania, objął stanowisko kierownika redakcji, na którym pozostawał do 1975 roku. Współuczestniczył w realizacji programów, w których występowały szczecińscy soliści i zespoły, m.in. Trymer, Fala, Orkiestra Władysława Górzyńskiego, Chór Związku Zawodowego Kolejarzy „Hejnał”. W początkowym okresie współtworzył Szczeciński notatnik kulturalny (m.in. z Aliną Głowacką, Alicją Maciejowską i Józefem Bursewiczem), cykliczną audycję, która na falach Radia Szczecin ukazywała się 30 lat (1962-1991). Był autorem oprawy muzycznej do licznych słuchowisk zrealizowanych w Rozgłośni Szczecińskiej, a także oprawy do filmu Juliana Dziedziny Rachunek sumienia, którego akcja rozgrywała się w powojennym Szczecinie. Sporadycznie akompaniował na fortepianie.

Działał w licznych stowarzyszeniach muzycznych. W latach sześćdziesiątych pełnił funkcję prezesa Towarzystwa Rozwoju Ognisk Artystycznych. W drugiej połowie lat siedemdziesiątych został wiceprezesem Zarządu Głównego Stowarzyszenia Polskich Artystów Muzyków i członkiem Zarządu Polskiego Związku Chórów i Orkiestr. Był jednym z współzałożycieli i wiceprezesem Szczecińskiego Oddziału Towarzystwa Muzycznego im. Henryka Wieniawskiego w Poznaniu.

Organizował lub współorganizował na Pomorzu Zachodnim liczne koncerty i festiwale muzyczne, m.in. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Organowej i Kameralnej w Kamieniu Pomorskim oraz Międzynarodowy Festiwal Pieśni Chóralnej w Międzyzdrojach (razem z Haliną Ziętal i Janem Szyrockim. Był również organizatorem programów muzycznych w Filharmonii Szczecińskiej oraz cyklicznych czwartkowych koncertów „Przy świecach i kawie”, które odbywały się na Zamku Książąt Pomorskich.

Jako autorytet z dziedziny muzyki współpracował z Ośrodkiem Telewizyjnym w Szczecinie. Brał udział m.in. w cyklicznych programach Studio młodych, Kramik z muzami (felietony muzyczne), Szkice pomorskie (program Zamek książąt szczecińskich), a także w ogólnopolskim cyklu Salon muzyczny (edycja szczecińska).

Obwoluta albumu, którego współautorem był Zbigniew Pawlicki (1975)

Był stałym recenzentem prasy Pomorza Zachodniego - dzienników „Głosu Szczecińskiego”, „Kuriera Szczecińskiego”, „Głosu Koszalińskiego” oraz tygodnika „Ziemia i Morze”. Swoje artykuły zamieszczał również w ogólnopolskiej prasie muzycznej - miesięczniku „Ruch Muzyczny” i w „Życiu Muzycznym”.

W 1975 roku opuścił Szczecin i wyjechał do Warszawy. Tu na zlecenie Ministerstwa Kultury i Sztuki zajął się organizacją Krajowego Biura Koncertowego, które swoją działalnością nawiązywało do podobnych instytucji muzycznych z okresu międzywojennego. Biurem tym kierował do 1992 roku. Za jego dyrekcji placówka zorganizowała i zrealizowała przeszło 17 tys. koncertów, w których uczestniczyli najwybitniejsi polscy soliści i zespoły kameralne. Był organizatorem, dyrektorem, prelegentem i komentatorem muzycznym licznych festiwali ogólnopolskich, m.in. Festiwalu Muzycznego w Łańcucie, Festiwalu Wiolinistycznego im. Grażyny Bacewicz (obecnie im. Bronisława Hubermana) w Częstochowie, Festiwalu Pianistyki Polskiej w Słupsku, Festiwalu Beethovenowskiego w Głogówku, oraz konkursów o randze międzynarodowej - Międzynarodowego Konkursu Skrzypcowego im. Henryka Wieniawskiego w Poznaniu i Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina w Warszawie.

W 1993 roku został powołany na stanowisko dyrektora Biura Koncertowego Towarzystwa Śpiewaczego „Harfa” w Warszawie.

Dużą popularność przyniósł mu udział w teleturnieju Wielka Gra, w którym był ekspertem z tematów muzyki poważnej.

W ostatnim czasie ze względu na stan zdrowia nie prowadził koncertów.

Z pierwszego małżeństwa miał córkę Małgorzatę i syna Jacka.

Zmarł 25 lutego 2017 roku w Warszawie.

Audycje poetyckie i słuchowiska radiowe (opracowanie muzyczne)

Tytuł słuchowiska Autor Reżyseria (adaptacja radiowa) Obsada Data pierwszej emisji
Wiersze przyjaciół (z cyklu Poezja i muzyka) Siergiej Jesienin, Andriej Małyszko, Samuił J. Marszak, Leonid N. Martynow, Taras Szewczenko Marian Syganiec Włodzimierz Grabowski, Bohdan Albert Janiszewski 23 października 1955
Gdzie są pieniądze Floyd Mehendai Marian Syganiec (Barbara Sobecka) Marylka Daukszówna, Mieczysław Dembowski, Marcin Godzisz, Barbara Jurewicz, Barbara Kwaśniewska, Tadeusz Nowicki, Alfred Sobecki 8 kwietnia 1957
Wiersze Ryszard Grabowski Andrzej Skarżyński Jacek Flur, Lesław Mazurkiewicz 22 grudnia 1958
Dzień dobry, Juliuszu Zbigniew Pawlicki 22 kwietnia 1959
Zamarłe morze Jorge Amado Jan Maciejowski (Czesław Czerniawski i Henryk Livor-Piotrowski) Maria Chwalibóg, Tadeusz Gochna, Jan Ibel, Andrzej Kopiczyński, Zbigniew Mamont, Henryk Matwiszyn i inni 24 lutego 1962
Opowieśc spod prochowej baszty Czesław Czerniawski (Czesław Czerniawski) Włodzimierz Grabowski, Władysław Niemirowski i inni 5 kwietnia 1962
Dziś jest czas... (z cyklu Teatr Minimum) Czesław Czerniawski Juliusz Burski Andrzej May, Leopold Matuszczak, Wojciech Szostak, Jan Zdrojewski 29 listopada 1962
Leonce i Lena Georg Buchner Juliusz Burski (Juliusz Burski) Krystyna Bigelmajer, Jan Ibel, Hilary Kluczkowski, Irena Kownas, Andrzej May, Nikielska, Przybylska, Ryszard Sobolewski, Wojciech Szostak 17 grudnia 1962
Porgy DuBose Heyward Jan Maciejowski (Czesław Czerniawski) Halina Dobrowolska, Henryka Jędrzejewska, Hieronim Konieczka, Andrzej Kopiczyński, Wojciech Kostecki, Leon Leński, Janusz Marzec, Wanda Rucińska, Kazimierz Sala, Ryszard Szadej, Zbigniew Witkowski 25 lutego 1963
Morze w poezji staropolskiej wiersze różnych poetów Juliusz Burski (Zofia Burska) Zbigniew Roman, Andrzej May 18 czerwca 1963
Dokąd prowadzą schody Czesław Czerniawski Juliusz Burski Andrzej May, Zbigniew Roman, Teresa Wierzbowska 29 czerwca 1963
Opowieść spod kaszanej baszty Czesław Czerniawski Juliusz Burski Włodzimierz Grabowski 12 sierpnia 1963
Czas dojrzewania utwory Stanisława Wita Wilińskiego, Jolanty Frydrykiewicz, Adolfa Momota, Ireneusza Krzysztofa Szmidta, Edwarda Balcerzana Juliusz Burski (Edward Balcerzan) Włodzimierz Grabowski, Wojciech Szostak, Julia Zyblewska 10 września 1963
Spoza gór i rzek... Tadeusz Hołuj, Jerzy Putrament, Lucjan Szenwald, Adam Ważyk Juliusz Burski (Edward Balcerzan) Włodzimierz Grabowski, Janusz Marzec, Wojciech Szostak 7 października 1963
Sternicy wielkiej odysei wiersze różnych autorów Juliusz Burski (Edward Balcerzan) Hieronim Konieczka, Janusz Marzec, Julia Zyblewska 9 listopada 1963
Fantazjowanie Juliusz Burski (Edward Balcerzan) Hieronim Konieczka, Wojciech Szostak 26 grudnia 1963
Baśń zimowa wiersze różnych poetów Alicja Maciejowska (Edward Balcerzan, Bogusława Latawiec) Andrzej Kopiczyński, Mirosława Lombardo 21 grudnia 1963
Co za przeklęty grat (z cyklu Opowieści pięciu mórz) Czesław Czerniawski, Jerzy Pachlowski Juliusz Burski Włodzimierz Grabowski, Tadeusz Nowicki, Zdzisław Waśkiewicz 30 grudnia 1963
Nowe wiersze poetów szczecińskich Józef Bursewicz, Andrzej Dzierżanowski, Eliasz Rajzman, Helena Raszka, Ireneusz Krzysztof Szmidt Juliusz Burski Włodzimierz Bednarski, Danuta Chudzianka, Jan Tesarz 26 maja 1964
Jezioro łabędzie Michał Misiorny Juliusz Burski aktorzy teatrów szczecińskich 7 lipca 1964
Biri-biri Stanisław Mioduszewski Juliusz Burski Włodzimierz Bednarski, Krystyna Bigelmajer, Maria Chwalibóg, Hieronim Konieczka, Andrzej Kopiczyński, Janusz Marzec 8 grudnia 1964
10⁰ w skali Beauforta Czesław Czerniawski Juliusz Burski Włodzimierz Grabowski, Barbara Kaźmierowska, Zdzisław Krauze, Zbigniew Mamont, Janusz Marzec, Włodzimierz Matuszczak, Wanda Rucińska, Eugeniusz Wałaszek 29 czerwca 1965
Wiersze Papuszy (z cyklu Szczecińskie popołudnie) Papusza (Bronisława Wajs) (Alina Głowacka) Danuta Kolaszyńska 16 lutego 1968
Majowe strofy Władysław Broniewski, Konstanty Ildefons Gałczyński Julia Zyblewska (Alina Głowacka) Włodzimierz Bednarski, Włodzimierz Grabowski 1 maja 1968
Awantura o honor (z cyklu Szczecińskie popołudnie) Bolesław Grodzicki Julia Zyblewska Elżbieta Chołoniewska, Włodzimierz Grabowski, Mikołaj Müller, Julia Zyblewska 4 sierpnia 1972


Teatr (opracowanie muzyczne)

Tytuł Autor Reżyseria Teatr Data premiery
Romeo i Julia William Shakespeare Artur Kwiatkowski Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 19 stycznia 1960
Makbet William Shakespeare Maryna Broniewska Państwowe Teatry Dramatyczne (Teatr Współczesny) 25 marca 1964
Remanenty (wersja II) cz. I Piosenka patetyczna Witold Dąbrowski Henryk Rodkiewicz Studencki Teatr Polityczny maj 1964


Zdjęcia z realizacji programu telewizyjnego


Publikacje

  • 1975Festiwale pianistyki polskiej w Słupsku (współautorzy Andrzej Czechowicz i Jerzy Waldorff), Słupskie Towarzystwo Społeczno-Kulturalne, Słupsk


Artykuły i recenzje w prasie (wybór)

  • 1966Z sali Filharmonii (z cyklu: Sekrety Polihymnii), „Kurier Szczeciński” 1966 nr 43, s. 5
  • 1967Po koncercie PFS... przy kandelabrach, „Głos Szczeciński” 1967 nr 42, s. 5
  • 1967II Festiwal Pieśni Chóralnej w Międzyzdrojach pow. Wolin, „Głos Szczeciński” 1967 nr 161, s. 5
  • 1967Ostatnie koncerty roku 1966, „Kurier Szczeciński” 1967 nr 10, s. 5
  • 1967Sezon muzyczny 1967, „Vineta” 1967 nr 3, s. 105-114
  • 1968Jubileuszowe koncerty, „Głos Szczeciński” 1968 nr 264, s. 5
  • 1968Jubileusz Filharmonii, „Wiadomości Zachodnie” 1968 nr 44, s. 11
  • 1969... a spoczywa w Słupsku, „Głos Koszaliński” 1969 nr 312, s. 6
  • 1969W sprawie artystycznej Sahary, „Głos Szczeciński” 1969 nr 69, s. 4
  • 1969Stałe estrady, „Głos Szczeciński” 1969 nr 192, s. 3
  • 1969Król instrumentów w Zamku, „Głos Szczeciński” 1969 nr 302, s. 5
  • 1971Słowiki z podciętymi skrzydłami „Głos Szczeciński” 1971 z dn. 17 maja, s. 4
  • 1976...Przed wejściem na estradę, „Kultura” 1976 nr 5, s. 12
  • 1983Jesień w Tbilisi, „Ruch Muzyczny” 1983 nr 1, s. 17
  • 1987IX Konkurs... Konkursu akt trzeci - ostatni?, „Ruch Muzyczny” 1987 nr 2, s. 8-10



Prelekcje (wybór)

  • 1965Yehudi Menuhin - koncerty skrzypcowe Mozarta, Paganiniego i Brahmsa, Klub MPiK „Ruch”



Odznaczenia

Zasluzony Dzialacz.jpg
  • 1965Odznaka Honorowa Gryfa Pomorskiego
  • 1967 – Zasłużony Działacz Kultury
  • 1969 – Srebrny Krzyż Zasługi
  • 1972 – Honorowa Złota Odznaka Zasłużony Pracownik Łączności za udział w Harcerskiej Poczcie Polowej Powstania Warszawskiego
  • 1975 – Honorowa Odznaka Komitetu do spraw Radia i TV
  • 1976 – Medal za zasługi dla m. Słupska
  • 1981 – Medal za zasługi dla m. Świnoujścia
  • 1981 – Honorowa Odznaka za zasługi dla woj. słupskiego
  • 1981 – Krzyż zasługi dla ZHP
  • 1982 – Medal za zasługi dla woj. suwalskiego
  • 1982 – Warszawski Krzyż Powstańczy
  • 1983 – Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
  • 1984 – Medal im. J. Prądzyńskiego „Za odwagę w myśleniu i działaniu”
  • 1984 – Medal zasługi dla m. Tarnowa
  • 1985 – Odznaka Honorowa Złota Polskiego Związku Chórów i Orkiestr
  • 1985 – Złota Odznaka Honorowa Tow. „Polonia”
  • 1987 – Rozeta z mieczami do Krzyża zasługi dla ZHP
  • 1987 – Odznaka za zasługi dla woj. tarnowskiego
  • 1988 – Złota Odznaka „Za zasługi w rozwoju woj. pilskiego”
  • 1989Odznaka Honorowa Gryfa Pomorskiego
  • 1989 – Krzyż Armii Krajowej
  • 1993 – Krzyż Partyzancki
  • 1993 – Medal za Warszawę 1939–1945
  • 2002 – Tytuł „Honorowy Obywatel Miasta i Gminy Głogówek”
  • 2007 – Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
  • 2008 – Honorowa Złota Odznaka „Zasłużony dla Łączności” za działanie w Harcerskiej Poczcie Polowej
  • 2010 – Odznaka „Zasłużony dla województwa opolskiego”
  • 2014Odznaka Honorowa Gryfa Zachodniopomorskiego


Bibliografia

Inne źródła




Logo pomeranica.jpg
Autor opracowania: Andrzej Androchowicz